Pitru Paksha 2026 / પિતૃ પક્ષમાં નસીબવાળા સાંભળે છે પિતૃ ચાલીસા, દરેક સંકટ દૂર થશે!

પિતૃપક્ષ દરમિયાન પિતૃઓને યાદ કરવાની અને તેમના પ્રત્યે આદરભાવ વ્યક્ત કરવાની પરંપરા છે. આ સમયગાળા દરમિયાન તર્પણ, શ્રાદ્ધ અને પિંડદાન જેવા વિધિ-વિધાનો દ્વારા પિતૃઓનું સન્માન કરવામાં આવે છે. એવી ધાર્મિક માન્યતા છે કે શ્રદ્ધાપૂર્વક 'પિતૃ ચાલીસા'નો પાઠ કરવાથી અથવા તેને સાંભળવાથી વ્યક્તિ પોતાના પિતૃઓના આશીર્વાદ પ્રાપ્ત કરી શકે છે. ધાર્મિક નિષ્ણાતોના મતે, આવા પાઠનો ઉદ્દેશ્ય પિતૃઓ પ્રત્યે આદર, કૃતજ્ઞતા અને સન્માનની ભાવના કેળવવાનો છે.

પિતૃ ચાલીસામાં પિતૃઓથી આશિર્વાદની પ્રાર્થના

પિતૃ ચાલીસાનો પ્રારંભ ભગવાન ગણેશ અને કુળદેવતાના સ્મરણ સાથે થાય છે. ત્યારબાદ પિતૃરેશ્વરને પ્રાર્થના કરવામાં આવે છે, જેમાં જીવનના સાચા માર્ગ પર સતત કૃપા અને માર્ગદર્શનની પ્રાર્થના કરવામાં આવે છે. આમાં પિતૃઓ પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરવામાં આવે છે અને માનવ જીવન, પરિવાર તથા સાંસ્કૃતિક મૂલ્યો સાથેના તેમના સંબંધને સ્વીકારવામાં આવે છે.

સંકટના સમયે પિતૃઓને યાદ કરવાની માન્યતા

'ચાલીસા'માં પૂર્વજોને સંકટના સમયમાં આધારના સ્ત્રોત તરીકે વર્ણવવામાં આવ્યા છે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, પૂર્વજોનું સ્મરણ કરવાથી માનસિક શક્તિ મળે છે. તેમાં 'પિતૃ-ઋણ'ની વિભાવનાનો પણ ઉલ્લેખ છે અને એ વાત પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે કે પૂર્વજો પ્રત્યે આદરભાવ રાખવો એ જીવનનું એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સંસ્કાર છે.

શ્રી પિતૃ ચાલીસા પાઠ

॥ दोहा ॥

हे पितरेश्वर आपको, दे दियो आशीर्वाद। चरणाशीश नवा दियो, रखदो सिर पर हाथ॥

सबसे पहले गणपत, पाछे घर का देव मनावा जी। हे पितरेश्वर दया राखियो, करियो मन की चाया जी॥

॥ चौपाई ॥

पितरेश्वर करो मार्ग उजागर। चरण रज की मुक्ति सागर॥

परम उपकार पित्तरेश्वर कीन्हा। मनुष्य योणि में जन्म दीन्हा॥

मातृ-पितृ देव मनजो भावे। सोई अमित जीवन फल पावे॥

जै-जै-जै पित्तर जी साईं। पितृ ऋण बिन मुक्ति नाहिं॥

चारों ओर प्रताप तुम्हारा। संकट में तेरा ही सहारा॥

नारायण आधार सृष्टि का। पितरजी अंश उसी दृष्टि का॥

प्रथम पूजन प्रभु आज्ञा सुनाते।

શુદ્ધ જળ અર્પિત કરવાનો પણ ઉલ્લેખ

પિતૃ ચાલીસા પિતૃઓને પ્રસન્ન કરવા માટે ભવ્ય ભોજનને બદલે શુદ્ધ જળ અર્પણ કરવાનું સૂચવે છે. ધાર્મિક પરંપરા મુજબ, પિતૃ પક્ષ દરમિયાન કરવામાં આવતી 'તર્પણ' વિધિમાં જળ અર્પણ કરવામાં આવે છે. ઘણા પરિવારો સવારે સૂર્યને જળ અર્પણ કરવાની અને પોતાના પિતૃઓને યાદ કરવાની પરંપરાનું પણ પાલન કરે છે.

પિતૃ ચાલીસામાં દરેક ધર્મોના પિતૃઓનું સમ્માન

'ચાલીસા' પિતૃઓની પૂજાને કોઈ ચોક્કસ જ્ઞાતિ કે ધર્મ પૂરતી મર્યાદિત રાખતી નથી. તે હિંદુ, મુસ્લિમ, શીખ અને ખ્રિસ્તી - સૌના પિતૃઓના સન્માનની વાત કરે છે. તેનો મૂળભૂત સંદેશ એ છે કે પોતાના પિતૃઓને યાદ કરવા અને તેમના પ્રત્યે કૃતજ્ઞતાની ભાવના રાખવી એ માનવ જીવનનો એક મહત્વનો ભાગ છે.

આ પણ વાંચોઃ મહાભારતના એવા વણઉકેલ્યા રહસ્ય, જે તમને સ્તબ્ધ કરી દેશે! જાણો 5 આશ્ચર્યજનક સત્યો

પિતૃ પક્ષમાં શ્રદ્ધાથી કરી શકો છો પાઠ

ધાર્મિક નિષ્ણાતોના મતે, પિતૃપક્ષ દરમિયાન પિતૃઓનું સ્મરણ કરતી વખતે માત્ર બાહ્ય દેખાડાને બદલે શ્રદ્ધા અને સાચી ભક્તિને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ. વ્યક્તિ પોતાની અનુકૂળતા મુજબ 'પિતૃ ચાલીસા'નો પાઠ કરી શકે છે અથવા તે સાંભળી શકે છે. આ ઉપરાંત, જરૂરિયાતમંદોને ભોજન કરાવવું, દાન કરવું અને પરિવારના વડીલોનો આદર કરવો એ પિતૃઓ પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરવાના માર્ગો માનવામાં આવે છે. જોકે, 'પિતૃ ચાલીસા' સાંભળવી એ કોઈ ચોક્કસ ભૌતિક પરિણામની ખાતરી નથી. તેના લાભોને ધાર્મિક શ્રદ્ધા અને પરંપરાના સંદર્ભમાં જ શ્રેષ્ઠ રીતે સમજી શકાય છે.

DISCLAIMER ધર્મને લગતો આ આર્ટિકલ માત્ર અલગ-અલગ મળતી માહિતીને આધારિત છે. નહીં કે તમે તેને સત્ય જ માની લો. કારણ કે ધર્મ દરેકની આસ્થાનો વિષય છે. અહીં આપવામાં આવેલી જાણકારીને અનુસરતા પહેલા ધર્મ કે શાસ્ત્ર આધારિત જ્ઞાન ધરાવનારા વિદ્ધાનોની સલાહ લેવી અતિ આવશ્યક રહેશે. નહીં તો કોઇ મુશ્કેલી સર્જાય તો જવાબદારી vtvgujarati.com નહીં રહે. કારણ કે આ આર્ટિકલ ફક્ત ન્યૂઝના હેતુસર પબ્લિશ કરવામાં આવ્યો છે.

બધા જ સમાચાર અને અપડેટ્સ મેળવવા માટે પ્લેસ્ટોર/એપ સ્ટોર પર જઇને અથવા આ લાઇન પર ક્લિક કરીને ડાઉનલોડ કરો અમારી લેટેસ્ટ એપ