બ્રેકિંગ ન્યુઝ
VTV / વિશ્વ / 314 KM દૂર ઉડતું પાકિસ્તાની જેટ, S-400થી ટાર્ગેટ લોક કરી ભડાકે દીધું, કહાની સફળ સરફેસ ટુ એર એટેકની
Last Updated: 06:02 PM, 18 August 2025
ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે તણાવપૂર્ણ સંબંધોની વચ્ચે, ભારતીય વાયુસેનાએ ઓપરેશન "સિંદૂર" હેઠળ એક ઐતિહાસિક લશ્કરી સિદ્ધિ મેળવી છે. આ ઓપરેશનમાં ગ્રુપ કેપ્ટન અનિમેષ પટણીના નેતૃત્વમાં S-400 ની મદદથી પાકિસ્તાની વાયુસેનાનું સૌથી અદ્યતન વિમાન – Saab ERI-2000 AWACS (એરબોર્ન વોર્નિંગ એન્ડ કંટ્રોલ સિસ્ટમ) ને નિશાન બનાવી તોડી પાડવામાં આવ્યું.
ADVERTISEMENT
આ વિમાનને "આકાશમાં આંખો" તરીકે ઓળખવામાં આવતું હતું અને તે પાકિસ્તાની વાયુસેનાની રીઅલટાઇમ ઈન્ટેલિજન્સ અને કમાન્ડ ક્ષમતા માટે અતિ મહત્ત્વનું હતું. તેની વિમુક્તિ માત્ર લશ્કરી જીત નહીં, પણ દુશ્મનના વ્યૂહાત્મક ઢાંચાને પસ્ત કરવાનું સાબિત થયું.

ADVERTISEMENT
કેવી રીતે શરૂ થયું ઓપરેશન સિંદૂર?
ઘટના દરમિયાન, પાકિસ્તાની વાયુસેનાનું Saab ERI-2000 AWACS વિમાન પંજાબના ડિંગા શહેરના આકાશમાં ઉડી રહ્યું હતું. ડિંગા, જેલમ અને ચિનાબ નદીઓની વચ્ચે આવેલું એક મહત્વપૂર્ણ ભૌગોલિક સ્થાન છે, જે પાકિસ્તાનના ગુજરાત જિલ્લાના ખારિયાન વિસ્તારમાં આવે છે. અહીંથી ભારતની હવાઈ સરહદ લગભગ 314 કિલોમીટર દૂર છે.
ADVERTISEMENT
AWACS વિમાન પાકિસ્તાન માટે એક "ફોર્સ મલ્ટિપ્લાયર" તરીકે કાર્યરત હતું. તે દુશ્મનની ગતિવિધિઓનું અવલોકન કરી શકતું હતું અને હવાઈ લડાઇ દરમિયાન લાઇવ ડેટા મોકલી શકતું હતું, જેથી તેની વાયુસેના લચીલા નિર્ણયો લઈ શકે. જ્યારે ભારતીય રડાર સિસ્ટમે આ વિમાનને ટ્રેક કર્યું, ત્યારે ગ્રુપ કેપ્ટન અનિમેષ પટણીના નેતૃત્વમાં કાર્યરત S-400 રેજિમેન્ટે તરત જ તેનો લોક (target lock) કર્યો.
S-400 અને તેની ક્ષમતા
ADVERTISEMENT
S-400 "ટ્રાયમ્ફ" એ દુનિયાની સૌથી અદ્યતન જમીનથી હવામાં ફાયર થતી મિસાઇલ સિસ્ટમાંની એક છે. ભારતે રશિયા પાસેથી ખરીદેલી આ સિસ્ટમ લાંબા અંતર સુધીના લક્ષ્યોને પણ નિશાન બનાવી શકે છે. આ મિશનમાં પણ આવું જ થયું. સૂત્રો અનુસાર, 40N6 મિસાઇલનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો, જે લગભગ 400 કિલોમીટર સુધીના લક્ષ્યો પર હુમલો કરવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. આ મિસાઇલ ચપલતાથી ઉડી અને પાકિસ્તાની હવાઈ ક્ષેત્રમાં ઘૂસી ગઈ. 314 કિમી દૂર ઉડી રહેલા AWACS વિમાનને તેે તાકાતવાર ધડાકા સાથે તોડી નાંખ્યું. આખો હુમલો ઘણી ચોકસાઇ અને ટેક્નિકલ નૈપુણ્ય સાથે કર્યો ગયો હતો, જેના માટે ગ્રુપ કેપ્ટન પટણી અને તેમની ટીમને ભારે પ્રશંસા મળી છે.
AWACS શું છે અને તેનું મહત્વ શું છે?
ADVERTISEMENT
AWACS એટલે "એરબોર્ન વોર્નિંગ એન્ડ કંટ્રોલ સિસ્ટમ". આ સિસ્ટમ ફ્લાઈટમાં રહેતા લશ્કરી વિમાનોમાં ફિટ કરવામાં આવે છે, જેમાં શક્તિશાળી રડાર, સંદેશાવ્યવહાર સાધનો અને કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ્સ હોય છે. તે દુશ્મન વિમાનો, મિસાઇલ્સ, ડ્રોન અને અન્ય ખતરાઓને દૂરથી જ ઓળખી શકે છે અને પોતાના હવાઈ દળને પૂર્વચેતવણી આપી શકે છે. AWACS 360 ડિગ્રીમાં સર્વેલન્સ આપે છે અને ફાઈટર જેટ્સને માર્ગદર્શન, લક્ષ્ય સૂચન અને હુમલાની યોજના બનાવવામાં મદદ કરે છે. એટલેથી આ વિમાનોને હમેશાં "આકાશની આંખો" તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
ગ્રુપ કેપ્ટન અનિમેષ પટણીની બહાદુરી
ADVERTISEMENT
ઓપરેશન સિંદૂર દરમિયાન, ગ્રુપ કેપ્ટન અનિમેષ પટણી S-400 રેજિમેન્ટના કમાન્ડર હતા. તેમની સૂચકતા, નેતૃત્વ, અને નિર્ણાયક રીતે લક્ષ્યને નિશાન બનાવવાની ક્ષમતા એ મિશનની સફળતા માટે મુખ્ય કાંઈફ હતી. અનિમેષ પટણીને તેમની વિરુદ્ધ હાલતમાં પણ ઊંડા વિચાર અને સફળ અમલ માટે સરકાર તરફથી “વીર ચક્ર” એનાયત કરવામાં આવ્યો છે જે ભારતનો ત્રીજો સર્વોચ્ચ યુદ્ધકાળનો પુરસ્કાર છે.
તે ઉપરાંત, રેજિમેન્ટના બે અન્ય અધિકારીઓ, વિંગ કમાન્ડર મિલિદ લોંધે અને વિંગ કમાન્ડર કેશવ શર્માને પણ “મેન્શન-ઇન-ડિસ્પેચ” સન્માન મળ્યું છે – જે બહાદુરી અને સેવા માટે આપાતી ખાસ માન્યતા છે. એર ચીફ માર્શલ એપી સિંહે ઓપરેશન સિંદૂરમાં થયેલા આ હુમલાને "અત્યાર સુધીનો સૌથી લાંબા અંતરનો સફળ જમીનથી હવામાં હુમલો" ગણાવ્યો હતો. તેમણે ભારતીય વાયુસેનાની તકનીકી ક્ષમતા, સંકલન અને ભવિષ્યનાં યુદ્ધ ઘર્ષણોમાં વર્ચસ્વ જાળવી રાખવા માટેના પ્રયત્નોની પ્રશંસા કરી.

પાકિસ્તાન માટે મોટો ફટકો
Saab ERI-2000 AWACS વિમાન પાકિસ્તાની હવાઈ દળ માટે અત્યંત મૂલ્યવાન અને વ્યૂહાત્મક રીતે અગત્યનું હતું. તેનો નાશ માત્ર ટેક્નોલોજી નહીં, પણ તેમના ભવિષ્યનાં હવાઈ મિશનો માટે પણ મોટો ફટકો છે. પાકિસ્તાનના છાવણીઓ અને એરબેઝના સંચાલન માટે આ વિમાન નિર્ણાયક માનવામાં આવતું હતું. તેની વિમુક્તિએ પાકિસ્તાનની રક્ષાત્મક વ્યવસ્થામાં મોટા ભંગાણનું કારણ બની શકે છે.
વધુમાં વાંચો: 75 વર્ષીય ભાભા AI ચેટબોટના પ્રેમમાં પડ્યા! પત્નીને તલાક આપી દેવા તૈયાર, સત્ય જાણ્યું તો..
આ હુમલો માત્ર એક વિમાનને તોડી પાડવાનો ન હતો તે ભારતની ટેક્નોલોજીકલ કાબેલિયત, વ્યૂહાત્મક તૈયારી અને લશ્કરી કૌશલ્યનો જીવંત દાખલો છે. ગ્રુપ કેપ્ટન અનિમેષ પટણી અને તેમની ટીમે પૂરવાર કર્યું કે ભારત હવે માત્ર રક્ષણ માટે નહીં, પરંતુ ટેક્નોલોજી અને આત્મવિશ્વાસ સાથે દરેક હમલાવરને જવાબ આપી શકે છે – અને એ પણ સફળતા સાથે. ઓપરેશન સિંદૂરનું આ સફળતા ભારત માટે માત્ર લશ્કરી જીત નથી, પણ વ્યૂહાત્મક સંકેત છે કે હવે ભારત એની હદપાર ટેકનિકલ ક્ષમતા અને હુમલાના દક્ષતા સાથે ખમીર ધરાવતો રાષ્ટ્ર છે.
સંકળાયેલા મુદ્દાઓ
વધુ વાંચો
Middle East conflict / અમેરિકાનો ઈરાની ટાપુ પર હુમલો, IRGCના દાવા વચ્ચે અમેરિકાએ કહ્યું ''ખોટું"
સબસ્ક્રાઇબ કરો
દરરોજ નવા સમાચાર મેળવવા માટે VTVGujaratiને સબસ્ક્રાઈબ કરો.