ન્યૂઝ અપડેટ્સ
Last Updated: 06:15 PM, 6 November 2026
ADVERTISEMENT
દિલ્હી-એનસીઆરમાં વાયુ પ્રદૂષણ અંગે સીએક્યૂએમએ એક મોટો નિર્ણય લીધો છે. સીએક્યૂએમની GRAP પેટા સમિતિએ સાવચેતીના પગલા તરીકે ગ્રૈપના ત્રીજા તબક્કા GRAP-3 ને લાગુ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. આ નિર્ણય બાદ દિલ્હી-એનસીઆરમાં GRAP-3 હેઠળના પ્રતિબંધો લાગુ કરવામાં આવશે. તેનો હેતુ પ્રદૂષણની સ્થિતિને નિયંત્રિત કરવા માટે સાવચેતીનાં પગલાં લેવાનો છે.
ADVERTISEMENT
CAQM પેટા સમિતિએ નિર્ણય લીધો
CAQM એટલે કે કમીશન ફોર એયર ક્વોલિટી મેનેજમેન્ટની GRAP પેટા સમિતિએ ત્રીજા તબક્કાને લાગુ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. જાહેર કરાયેલી માહિતી અનુસાર આ નિર્ણય સાવચેતીના પગલા તરીકે લેવામાં આવ્યો છે.
ADVERTISEMENT

GRAP-3 ના અમલીકરણનો અર્થ શું છે?
ADVERTISEMENT
જ્યારે GRAP-3 લાગુ કરવામાં આવે છે, ત્યારે દિલ્હી-એનસીઆરમાં પ્રદૂષણ ફેલાવતી ગતિવિધિઓ પર કડક દેખરેખ રાખવામાં આવે છે. આ યોજના હેઠળ નવ-મુદ્દાનો એક્શન પ્લાન તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. આમાં ધૂળ ફેલાવતા બાંધકામ, પથ્થર ક્રશિંગ મશીન અને ખાણકામ પર પ્રતિબંધ શામેલ છે.
દિલ્હી, ગુરુગ્રામ, ફરીદાબાદ, ગાઝિયાબાદ અને ગૌતમ બુદ્ધ નગરમાં BS-3 પેટ્રોલ અને BS-4 ડીઝલ ફોર-વ્હીલર વાહનો પર પ્રતિબંધ છે. પાંચમા ધોરણ સુધી હાઇબ્રિડ શિક્ષણ અને સરકારી ઓફિસોમાં 50 ટકા કર્મચારીઓ માટે ઘરેથી કામ કરવાના નિર્દેશ અપાયા છે.
ADVERTISEMENT
આ તબક્કો સામાન્ય રીતે ત્યારે લાગુ કરવામાં આવે છે જ્યારે દિલ્હીનો AQI 401 અને 450 ની વચ્ચે પહોંચે છે, એટલે કે ગંભીર શ્રેણી. જો કે CAQM પ્રદૂષણ અને હવામાન પરિસ્થિતિઓના આધારે સાવચેતીના પગલા તરીકે પણ તેનો અમલ કરી શકે છે.
પ્રદૂષણ પર વહીવટીતંત્રની કડક કાર્યવાહી
ADVERTISEMENT
દિવાળી દરમિયાન પ્રદૂષણને કાબુમાં લેવા અને જાહેર સલામતી સુનિશ્ચિત કરવા માટે ગુરુગ્રામ વહીવટીતંત્રે ગેરકાયદેસર ફટાકડા સામે કાર્યવાહી કરી છે. ડેપ્યુટી કમિશનરની સૂચના પર ગેરકાયદેસર વેચાણ અને સંગ્રહ સંબંધિત 41 કેસોમાં FIR નોંધવામાં આવી છે. વહીવટીતંત્રે ગેરકાયદેસર ફટાકડાનો મોટો જથ્થો પણ જપ્ત કર્યો છે. વધુમાં CAQM ના નિર્દેશો હેઠળ ઘરેથી કામ કરવાના નિયમો (WFH) નું ઉલ્લંઘન કરતી સંસ્થાઓને નોટિસ જારી કરવામાં આવી છે. વહીવટીતંત્ર જણાવે છે કે પ્રદૂષણને નિયંત્રિત કરવા અને જાહેર આરોગ્યનું રક્ષણ કરવા માટે આ નિયમોનું કડક અમલીકરણ સુનિશ્ચિત કરવામાં આવી રહ્યું છે.
NCR માં સ્ટોન ક્રશર્સ બંધ કરવામાં આવશે
ADVERTISEMENT
GRAP-3 ના અમલીકરણ પછી NCR માં સ્ટોન ક્રશિંગ કામગીરી બંધ કરવાની સૂચનાઓ છે. સ્ટોન ક્રશર્સ પથ્થરોને નાના ટુકડાઓમાં તોડીને કરે છે. આ પ્રક્રિયા ઘણી બધી ધૂળ ઉત્પન્ન કરે છે, તેથી, પ્રદૂષણ ઘટાડવા માટે તેમની પ્રવૃત્તિઓ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવી રહ્યો છે.
ખાણકામ અને સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવશે
ત્રીજા તબક્કા હેઠળ NCR માં બધી ખાણકામ અને સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ બંધ કરવામાં આવશે. આનો હેતુ ખાણકામથી થતી ધૂળ અને પ્રદૂષણ ઘટાડવાનો છે.
BS-3 પેટ્રોલ અને BS-4 ડીઝલ વાહનો પર પ્રતિબંધ
GRAP-3 હેઠળ BS-3 પેટ્રોલ અને BS-4 ડીઝલ ફોર-વ્હીલર ગાડીઓ ચલાવવા પર સખત પ્રતિબંધનું પ્રાવધાન છે. સંબંધિત સરકારોને નીચેના ક્ષેત્રોમાં આ નિયમ લાગુ કરવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો છે: દિલ્હી, ગુરુગ્રામ, ફરીદાબાદ, ગાઝિયાબાદ, ગૌતમ બુદ્ધ નગર
જોકે ખાસ કરીને દિવ્યાંગ લોકો માટે તૈયાર કરાયેલ BS-3 પેટ્રોલ અને BS-4 ડીઝલ વાહનોને મુક્તિ આપવામાં આવી છે. આ મુક્તિ ફક્ત ત્યારે જ ઉપલબ્ધ છે જો વાહનનો ઉપયોગ વ્યક્તિગત ઉપયોગ માટે કરવામાં આવે.
આ પણ વાંચોઃ નેશનલ / પૂર્વ કેપ્ટન સૂર્યકુમાર યાદવના પરિવારને મળ્યા PM મોદી, દીકરીએ સંભળાવ્યું ભજન!
દિલ્હીમાં નોંધાયેલા જૂના ડીઝલ માલ વાહનો પર પ્રતિબંધ
આ નિર્દેશ દિલ્હીમાં નોંધાયેલા BS-4 અને તેનાથી નીચેના ડીઝલ મધ્યમ માલ વાહનો (MGV) ના સંચાલન પર પ્રતિબંધ મૂકે છે. જો કે આવશ્યક માલ વહન કરતા અને આવશ્યક સેવાઓ પૂરી પાડતા વાહનોને આ નિયમમાંથી મુક્તિ આપવામાં આવી છે.
સંકળાયેલા મુદ્દાઓ
વધુ વાંચો