કામની વાત / સ્વાદની આડમાં કરોડોનો ખેલ! Everest અને LG હિંગના સેમ્પલ કેમ થયા FAIL? લેબ ટેસ્ટમાં શું સામે આવ્યું?

દાળમાં વઘાર હોય કે પછી કઢી, શાક કે બીજી કોઈ વાનગી... હિંગની સુગંધ અને સ્વાદ વગર ઘણી વાનગીઓ અધૂરી લાગે છે. પેટમાં ગેસ કે અપચો થાય ત્યારે પણ ઘણા લોકો વર્ષોથી હિંગનો ઉપયોગ કરતા આવ્યા છે. પરંતુ હવે બજારમાં મળતી હિંગની ગુણવત્તાને લઈને ગંભીર સવાલો ઊભા થયા છે.

ફૂડ સેફ્ટી સાથે જોડાયેલી તપાસમાં જાણીતી બ્રાન્ડ્સ Everest અને LGના હિંગના સેમ્પલને લઈને ચોંકાવનારી વિગતો સામે આવી હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. તપાસ દરમિયાન કેટલાક સેમ્પલ નિર્ધારિત ફૂડ સેફ્ટી સ્ટાન્ડર્ડ્સ પ્રમાણે યોગ્ય ન હોવાનું સામે આવ્યું અને તેને ‘Substandard’ ગણવામાં આવ્યા.

ફરિયાદ બાદ શરૂ થઈ તપાસ

મળતી માહિતી મુજબ, એક ગ્રાહકની ફરિયાદ બાદ ફૂડ સેફ્ટી સત્તાધિકારીઓ દ્વારા માર્કેટ સર્વેલન્સ શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. આ દરમિયાન Everest અને LGના મુંબઈ સ્થિત યુનિટમાંથી સત્તાવાર રીતે સેમ્પલ લેવામાં આવ્યા હતા. આ ઉપરાંત ગુજરાત સ્ટેટ FDAની ટીમ સાથે મળીને ઉમરગામ ખાતે આવેલા Everestના યુનિટમાં પણ તપાસ અને સેમ્પલિંગ કરવામાં આવ્યું હતું. ત્યારબાદ સેમ્પલને લેબોરેટરી ટેસ્ટ માટે મોકલવામાં આવ્યા હતા. પ્રાથમિક લેબ ટેસ્ટના પરિણામોમાં કેટલાક સેમ્પલ નિર્ધારિત ગુણવત્તાના માપદંડોને પૂર્ણ કરતા ન હોવાનું સામે આવ્યું.

Everestની હિંગમાં શું મળ્યું?

હિંગની ગુણવત્તા ચકાસવા માટે વિવિધ વૈજ્ઞાનિક માપદંડોનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. તેમાં Alcohol-Soluble Extract પણ એક મહત્વનો પેરામીટર છે. આપવામાં આવેલી તપાસની વિગતો મુજબ, કમ્પાઉન્ડેડ હિંગ માટે આ પ્રમાણ ઓછામાં ઓછું 5 ટકા હોવું જોઈએ. પરંતુ Everestના પરીક્ષણ કરાયેલા સેમ્પલમાં આ આંકડો નિર્ધારિત મર્યાદાથી ઓછો જોવા મળ્યો. એટલે કે, જણાવાયેલા ધોરણ પ્રમાણે 5 ટકાની જરૂરિયાત સામે ત્રણેય સેમ્પલમાં પ્રમાણ ઓછું નોંધાયું.

LGની Raw Hingમાં સ્ટાર્ચનું પ્રમાણ કેટલું?

LGના મામલામાં કાચી હિંગ એટલે કે Raw Hingના છ સેમ્પલ લેવામાં આવ્યા હોવાનું જણાવાયું છે. આ પ્રકારની હિંગમાં સ્ટાર્ચનું પ્રમાણ મહત્તમ 1 ટકા સુધી હોવું જોઈએ. જોકે લેબ ટેસ્ટમાં છ સેમ્પલમાં આ પ્રમાણ ઘણું વધારે હોવાનું સામે આવ્યું. અર્થાત્, સૌથી વધુ પ્રમાણ ધરાવતા સેમ્પલમાં સ્ટાર્ચનું પ્રમાણ નક્કી કરાયેલી 1 ટકાની મર્યાદા કરતાં અનેક ગણું વધારે હતું.

હિંગમાં ભેળસેળથી ગ્રાહકને શું નુકસાન?

હિંગનો ઉપયોગ માત્ર સ્વાદ અને સુગંધ માટે જ નહીં, પરંતુ પરંપરાગત રીતે પાચન સંબંધિત સમસ્યાઓમાં પણ કરવામાં આવે છે. આવી સ્થિતિમાં જો હિંગની ગુણવત્તા નબળી હોય અથવા તેમાં અન્ય પદાર્થોની ભેળસેળ હોય તો ગ્રાહકને અપેક્ષિત ગુણવત્તા મળી શકતી નથી. ખાસ કરીને જે લોકો ઘઉં અથવા ગ્લુટેનથી સંવેદનશીલ હોય તેમના માટે ઉત્પાદનના ઘટકોની માહિતી ચકાસવી મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે. જો હિંગમાં ઘઉં આધારિત સામગ્રીનો ઉપયોગ થયો હોય તો આવા ગ્રાહકો માટે તે બાબત ખાસ ધ્યાનમાં લેવા જેવી છે. સાથે જ, મોંઘા ભાવે ખરીદવામાં આવતા મસાલામાં જો નિર્ધારિત ધોરણ કરતાં વધુ પ્રમાણમાં સસ્તી સામગ્રી મળી આવે તો તે ગ્રાહક માટે આર્થિક નુકસાનનો મુદ્દો પણ બની શકે છે.

FSSAIએ શું કાર્યવાહી કરી?

લેબ ટેસ્ટ બાદ સંબંધિત સેમ્પલ સામે ફૂડ સેફ્ટી નિયમો મુજબ કાર્યવાહી કરવામાં આવી હોવાનું જણાવાયું છે. અસરગ્રસ્ત સ્ટોકનું વેચાણ રોકવા, કંપનીઓ પાસેથી *Corrective Action Plan* માંગવા તેમજ બજારમાં રહેલો સંબંધિત સ્ટોક પાછો ખેંચવા એટલે કે Recall કરવાની કાર્યવાહીનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. જોકે અહીં એક મહત્વની વાત સમજવી જરૂરી છે કે આ કાર્યવાહીનો અર્થ Everestની દરેક પ્રોડક્ટ અથવા LGની તમામ વસ્તુઓ ખરાબ છે એવો નથી. કાર્યવાહી જે સેમ્પલ અથવા સંબંધિત બેચના ટેસ્ટમાં ખામી સામે આવી છે તેના સંદર્ભમાં છે.

ગ્રાહકોએ શું ધ્યાન રાખવું?

હિંગ ખરીદતી વખતે માત્ર બ્રાન્ડનું નામ જોઈને ખરીદી કરવાની જગ્યાએ પેકેટ પર આપવામાં આવેલી માહિતી પણ તપાસવી જોઈએ.

આ પણ વાંચો : તહેવારો વચ્ચે મોટા સમાચાર, અમદાવાદમાં 4 દિવસ રિક્ષા-ટેક્સીની હડતાળ, Ola-Uber સહિતની સેવાઓ સામે ડ્રાઈવરોનો નિર્ણય!

• ખાસ કરીને
• પેકિંગની તારીખ અને Expiry/Best Before ચેક કરો.
• ઘટકોની યાદી ધ્યાનથી વાંચો.
• પેકેટ સીલબંધ છે કે નહીં તે જુઓ.
• વિશ્વસનીય દુકાન અથવા પ્લેટફોર્મ પરથી ખરીદી કરો.
• કોઈ પ્રોડક્ટની ગુણવત્તા અંગે શંકા હોય તો તેનો ઉપયોગ ટાળીને સત્તાવાર ફરિયાદ વ્યવસ્થાનો સહારો લો.
• ખાસ આહાર સંબંધિત સંવેદનશીલતા હોય તો પ્રોડક્ટના ઘટકો જરૂરથી તપાસો.

બધા જ સમાચાર અને અપડેટ્સ મેળવવા માટે પ્લેસ્ટોર/એપ સ્ટોર પર જઇને અથવા આ લાઇન પર ક્લિક કરીને ડાઉનલોડ કરો અમારી લેટેસ્ટ એપ