ન્યૂઝ અપડેટ્સ
Last Updated: 08:57 AM, 15 October 2026
ADVERTISEMENT
પેટ્રોલમાં ઇથેનોલ ભેળવ્યા પછી, હવે તેને રસોઈ ગેસમાં પણ ભેળવી શકાય છે. ઘરોમાં પૂરા પાડવામાં આવતા પાઇપ્ડ નેચરલ ગેસ (PNG) માં 5% સુધી હાઇડ્રોજન ભેળવવાની તૈયારી ચાલી રહી છે. પેટ્રોલિયમ અને નેચરલ ગેસ રેગ્યુલેટરી બોર્ડ (PNGRB) એ આ માટે ડ્રાફ્ટ માર્ગદર્શિકા જારી કરી છે. આ પગલાનો હેતુ સ્વચ્છ ઉર્જાને પ્રોત્સાહન આપવા અને કુદરતી ગેસ આયાત પર ભારતની નિર્ભરતા ઘટાડવાનો છે. જો કે હાઇડ્રોજન મિશ્રણ ગેસના ખર્ચમાં વધારો કરી શકે છે અને પાઇપલાઇન નેટવર્કમાં સલામતી સંબંધિત ફેરફારોની જરૂર પડી શકે છે.
ADVERTISEMENT
PNGRB એ 11 નવેમ્બર સુધીમાં આ પ્રસ્તાવિત નિયમો પર હિસ્સેદારો પાસેથી સૂચનો અને ટિપ્પણીઓ માંગી છે. એકવાર નિયમો અંતિમ સ્વરૂપ અને જરૂરી કાનૂની જોગવાઈઓ અમલમાં આવી જાય ત્યારે એવો અંદાજ છે કે આ સિસ્ટમને શરૂઆતમાં અમલમાં મૂકવામાં બે થી ત્રણ વર્ષ લાગશે.
PNG ની કિંમત કેટલી વધશે?
ADVERTISEMENT
હાઇડ્રોજન મિલાવવાનો સૌથી મોટો પડકાર તેની કિંમત છે. સરકારી ટેન્ડર દ્વારા નક્કી કરાયેલ ગ્રીન હાઇડ્રોજનનો ભાવ જીએસટી સહિત આશરે ₹387 થી ₹397 પ્રતિ કિલો છે. દરમિયાન ઓક્ટોબર 2026 માટે ઘરેલુ કુદરતી ગેસ માટે બેન્ચમાર્ક ભાવ આશરે ₹1,067 પ્રતિ મિલિયન બ્રિટિશ થર્મલ યુનિટ (MMBtu) છે.
વિશ્લેષકોના મતે સમાન ઉર્જા વપરાશના આધારે ગ્રીન હાઇડ્રોજનનો ખર્ચ આશરે ₹2,880 થી ₹2,950 પ્રતિ MMBtu બેસે છે. આ કુદરતી ગેસ માટે વર્તમાન બેન્ચમાર્ક ભાવ કરતાં લગભગ 2.7 ગણું છે. દિલ્હીમાં ઘરેલુ ગ્રાહકો હાલમાં PNG માટે પ્રતિ સ્ટાન્ડર્ડ ક્યુબિક મીટર (SCM) ₹50.59 ચૂકવે છે. હાઇડ્રોજન બ્લેન્ડિંગને કારણે કુલ ખર્ચમાં વધારો તેના પર નિર્ભર રહેશે કે કંપનીઓ વધારાના ખર્ચ પોતે ઉઠાવે છે કે ગ્રાહકો પર નાખે છે.
ADVERTISEMENT
કંપનીઓ માટે વધેલા ખર્ચ
હાલના ગેસ નેટવર્કમાં હાઇડ્રોજનનું મિશ્રણ કરવા માટે પાઇપલાઇન્સ, સાધનો અને મોનિટરિંગ સિસ્ટમ્સનું નિરીક્ષણ કરવાની જરૂર પડશે. જો જરૂરી હોય તો આમાં પણ ફેરફારની જરૂર પડી શકે છે. ઇન્દ્રપ્રસ્થ ગેસ લિમિટેડ (IGL), મહાનગર ગેસ લિમિટેડ (MGL) અને ગેલ જેવી કંપનીઓએ સલામતી અને દેખરેખ પ્રણાલીઓમાં રોકાણ કરવું પડી શકે છે.
ADVERTISEMENT
સલામતી નિરીક્ષણ જરૂરી
હાઇડ્રોજન એક અત્યંત જ્વલનશીલ ગેસ છે. તેનો ઉપયોગ આગ અને વિસ્ફોટનું જોખમ ઊભું કરી શકે છે. તેથી PNGRB એ ડ્રાફ્ટ નિયમોમાં કંપનીઓ માટે ઘણી સલામતી જોગવાઈઓ શામેલ કરી છે.
ADVERTISEMENT

આ પણ વાંચોઃ નેશનલ / સરકાર IDBI બેંકમાં વેચશે પોતાનો હિસ્સો, ₹ 52,877 કરોડમાં ડીલ નક્કી થઈ
ADVERTISEMENT
હાઇડ્રોજન મિશ્રણ પરવાનગી મેળવવા માંગતી કંપનીઓએ નિયમનકારને તેમની અરજી સાથે પાઇપલાઇન્સ, સાધનો અને બિલિંગ સિસ્ટમ્સની સુસંગતતા સંબંધિત વિગતવાર સલામતી અહેવાલ, નેટવર્ક આરોગ્ય મૂલ્યાંકન અને દસ્તાવેજો સબમિટ કરવા આવશ્યક છે. તેમની સલામતી અને કાર્યકારી તૈયારીની સ્વતંત્ર તકનીકી એજન્સી દ્વારા સમીક્ષા પણ થવી આવશ્યક છે. વધુમાં, તેઓએ બધી જરૂરી કાનૂની પરવાનગીઓ મેળવવી આવશ્યક છે અને પૂર્વ-કાર્યકારી સલામતી નિરીક્ષણો પૂર્ણ કરવા આવશ્યક છે.
સંકળાયેલા મુદ્દાઓ
વધુ વાંચો