હેલ્થ / કાનમાં સીટી વાગતી હોય તો નજરઅંદાજ ન કરો, હોઈ શકે ટિનિટસની સમસ્યા, જાણો બચવાના ઉપાયો

Tinnitus : આપણે ત્યાં કોઈને કોઈને કાનને લઈ અલગ-અલગ પ્રકારની સમસ્યા હોય છે. તબીબી ભાષામાં કાનની અંદરના અવાજને 'ટિનીટસ' કહેવાય છે પરંતુ તે અનેક પ્રકારના હોઈ શકે છે. ત્યાં ફૂંકાવા, ગર્જના, ગુંજારવ, હિસિંગ, ગુંજન, સિસોટી અથવા સિઝલિંગ જેવા અવાજો હોઈ શકે છે. સાંભળેલા અવાજો નરમ અથવા મોટા હોઈ શકે છે. વ્યક્તિને એવું પણ લાગે છે કે, તે હવા ફૂંકવાનો, પાણી વહેવાનો, છીપની અંદરના અવાજો અથવા સંગીતનો અવાજ સાંભળી રહ્યો છે.

ટિનીટસ એક સામાન્ય સમસ્યા છે. લગભગ દરેક જણ સમયાંતરે ટિનીટસના હળવા સ્વરૂપની નોંધ લે છે. આ સામાન્ય રીતે થોડી મિનિટો સુધી ચાલે છે. જો કે, સતત અથવા પુનરાવર્તિત ટિનીટસ તણાવપૂર્ણ હોઈ શકે છે અને ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવું અથવા સૂવું મુશ્કેલ બનાવે છે. અવાજના બાહ્ય સ્ત્રોત વિના વ્યક્તિને અવાજો સાંભળવા માટેનું કારણ શું છે? જોકે ટિનીટસ કાનની લગભગ કોઈપણ સમસ્યાનું લક્ષણ હોઈ શકે છે.

કાનનો ચેપ

કાનમાં તીક્ષ્ણ વસ્તુઓ અથવા અથવા મીણ જતું રહે છે

સાંભળવાની ખોટ

મેનીયર રોગ - આંતરિક કાનની વિકૃતિ જેમાં સાંભળવાની ખોટ અને ચક્કર આવે છે

યુસ્ટાચિયન ટ્યુબ (મધ્યમ કાન અને ગળા વચ્ચે ચાલતી નળી) સાથે સમસ્યાઓ

એન્ટિબાયોટિક્સ, એસ્પિરિન અથવા અન્ય દવાઓ પણ કાનમાં અવાજ કરી શકે છે. જો વ્યક્તિને પહેલેથી જ ટિનીટસ હોય તો આલ્કોહોલ, કેફીન અથવા ધૂમ્રપાન કરવાથી ટિનીટસ વધુ ખરાબ થઈ શકે છે. કેટલીકવાર ટિનીટસ એ હાઈ બ્લડ પ્રેશર, એલર્જી અથવા એનિમિયાની નિશાની છે. ટિનીટસ એ ગાંઠ અથવા એન્યુરિઝમ જેવી ગંભીર સમસ્યાની નિશાની હોઈ શકે છે, જેમાં ટેમ્પોરોમેન્ડિબ્યુલર જોઈન્ટ ડિસઓર્ડર (TMJ), ડાયાબિટીસ, થાઈરોઈડ સમસ્યાઓ, સ્થૂળતા અને માથામાં ઈજાનો સમાવેશ થાય છે. કોઈપણ ઉંમરના લોકો ટિનીટસથી પ્રભાવિત થઈ શકે છે.

ટિનીટસ કેમ થાય છે?

આ સિવાય મોટા અવાજને કારણે સાંભળવાની ખોટ, કાનમાં ઇન્ફેક્શન, સાઇનસ ઇન્ફેક્શન, હ્રદયરોગ, રુધિરાભિસરણ તંત્રમાં ઇન્ફેક્શન, બ્રેઇન ટ્યૂમર, હૉર્મોન્સમાં ફેરફાર, થાઇરોઇડ વધવાથી પણ કાનમાં સિસોટીનો અવાજ આવી શકે છે.

ટિનીટસ ક્યારે ખતરનાક છે ?

જો તમે આ રોગને વારંવાર અવગણશો તો ચહેરાના પેરાલિસિસનું જોખમ વધી શકે છે. કાયમ માટે બહેરા પણ હોઈ શકે છે. ઘણી વખત આ અવાજથી પરેશાન થઈને વ્યક્તિ આત્મહત્યા કરવાનો પ્રયાસ પણ કરી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં ડૉક્ટરની સલાહ લેવી અને થેરાપીની મદદથી સારવાર કરાવવી જરૂરી છે.

ટિનીટસની સારવાર

• ધ્વનિ આધારિત ઉપચાર
• ધ્વનિ આધારિત ઉપચાર ટિનીટસના લક્ષણોને ઘટાડવામાં અસરકારક હોઈ શકે છે. આમાં ઈન્સ્ટ્રુમેન્ટની મદદથી બહારના અવાજને વિસ્તૃત કરવામાં આવે છે અને આ અવાજને મગજ સુધી પહોંચતા અટકાવવામાં આવે છે. શ્રવણ સાધનો, સાઉન્ડ માસ્કિંગ ઉપકરણો, કસ્ટમાઇઝ્ડ સાઉન્ડ મશીન અથવા ઇમ્પ્લાન્ટેબલ ઉપકરણો આનાં ઉદાહરણો છે.
• બિહેવિયરલ થેરાપી
• વધુ પડતા ઈમોશનલ સ્ટ્રેસ, ડિપ્રેશન, અનિદ્રાના કારણે પણ ટિનીટસ થાય છે. તેની સારવાર માટે વિવિધ પ્રકારની બિહેવિયર થેરાપીની મદદ લેવામાં આવે છે. કોગ્નિટિવ બિહેવિયરલ થેરાપી અને પ્રોગ્રેસિવ ટિનીટસ મેનેજમેન્ટની મદદથી આ અવાજથી છુટકારો મેળવવાના પ્રયાસો કરવામાં આવે છે.
• દવાઓની મદદ
• ટિનીટસને નિયંત્રિત કરવા માટે ચિંતા વિરોધી દવાઓ, એન્ટી-ડિપ્રેશન જેવી દવાઓ આપવામાં આવે છે. ડૉક્ટરો લક્ષણોના આધારે દવાઓ આપે છે.
• જીવનશૈલીમાં ફેરફાર
• અને માનસિક દબાણ ટિનીટસના લક્ષણોમાં વધારો કરી શકે છે. તાણ અને ચિંતામાંથી મુક્તિ મેળવવા માટે કસરત, યોગ, ધ્યાન, યોગ્ય આહાર અને બહેતર સામાજિક જીવન પર ધ્યાન આપવું જોઈએ.

વધુ વાંચો : વિટામિન B12નું લેવલ 21 દિવસમાં જ વધશે! દરરોજના ડાયેટમાં સામેલ કરો પાંચ હેલ્ધી વસ્તુ

Disclaimer: આરોગ્ય અને સુખાકારી હેઠળ પ્રકાશિત સામગ્રી સામાન્ય જાણકારી ઉપલબ્ધ કરાવે છે. અહીં પ્રકાશિત લેખ તબીબ, વૈદ્ય, નિષ્ણાત અને રિસર્ચ આધારિત નિષ્કર્ષ પર છે. તમામ નિર્દેશોનું પાલન કરી વાંચકોની જાગૃતિ વધારવાના હેતુથી આ સામગ્રી તૈયાર કરાઈ છે. આ લેખ કોઈ પણ રીતે યોગ્ય ઉપચારનો વિકલ્પ નથી, વધુ જાણકારી માટે હંમેશા નિષ્ણાત કે આપના ચિકિત્સકની સલાહ લેવી. vtvgujarati.com આ જાણકારી માટે જવાબદારીનો દાવો કરતું નથી.

બધા જ સમાચાર અને અપડેટ્સ મેળવવા માટે પ્લે સ્ટોર/ એપ સ્ટોર પર જઈને અથવા આ લાઈન પર ક્લિક કરીને ડાઉનલોડ કરો અમારી લેટેસ્ટ એપ