ન્યૂઝ અપડેટ્સ
VTV / ભારત / PUC સર્ટિફિકેટના નિયમો બદલાયા, નવા બીએસ-6 વાહનોને 3 વર્ષની રાહત તો બીએસ-4 માટે ઘટી અવધિ
Last Updated: 07:26 PM, 19 November 2026
ADVERTISEMENT
નવું વાહન ખરીદનારા નાગરિકો માટે પ્રદૂષણ તપાસ પ્રમાણપત્ર એટલે કે પીયુસી સાથે જોડાયેલા નિયમોમાં મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે. કેન્દ્ર સરકારે નવા બીએસ-6 ખાનગી વાહનો માટે પ્રદૂષણ પ્રમાણપત્રની માન્યતા વધારીને 3 વર્ષ કરી દીધી છે, જ્યારે બીએસ-4 શ્રેણીના વાહનો માટે આ સમયમર્યાદા ઘટાડીને 6 મહિના કરી દેવામાં આવી છે. એટલે કે હવે વાહનની ઉંમર અને તેના ઉત્સર્જન ધોરણોના આધારે પ્રદૂષણ પ્રમાણપત્ર કઢાવવાની અવધિ નક્કી કરવામાં આવશે.
ADVERTISEMENT

કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રાલયે 13 નવેમ્બરના રોજ મોટર વાહન નિયમોમાં સુધારો કરીને આ નવી માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે. આ ફેરફારો હેઠળ કેટલાક નવા વાહનોના માલિકોને વારંવાર પ્રદૂષણ તપાસ કરાવવાની ઝંઝટમાંથી મોટી રાહત મળશે, જ્યારે જૂના વાહનો માટે તપાસની સમયમર્યાદા અગાઉ કરતા ઓછી રાખવામાં આવી છે. આ નવા નિયમો ખાનગી અને વ્યાપારી પરિવહન એમ બંને પ્રકારના વાહનો પર લાગુ થશે, પરંતુ તેમની શ્રેણી અને ઉંમર મુજબ અલગ-અલગ સમયમર્યાદા નિર્ધારિત કરવામાં આવી છે.
ADVERTISEMENT
નવા નિયમોમાં સૌથી મોટો ફેરફાર ખાનગી બીએસ-6 વાહનોને લઈને કરવામાં આવ્યો છે. જો તમારું ખાનગી બીએસ-6 વાહન 6 વર્ષ સુધી જૂનું છે, તો હવે તમારે દર 3 વર્ષે પ્રદૂષણ પ્રમાણપત્ર નવું કરાવવું પડશે. આ નિર્ણયથી નવી ગાડી કે દ્વિચક્રી વાહન ચલાવતા લોકોને અગાઉની સરખામણીમાં ઓછી વખત પ્રદૂષણ તપાસ કેન્દ્ર પર જવું પડશે. જોકે, વાહન જેમ-જેમ જૂનું થતું જશે, તેમ-તેમ પ્રમાણપત્રની માન્યતા પણ ઘટતી જશે. 6 વર્ષથી વધુ અને 10 વર્ષ સુધી જૂના ખાનગી બીએસ-6 વાહનો માટે દર વર્ષે પ્રદૂષણ પ્રમાણપત્ર નવું કરાવવું પડશે. જ્યારે 10 વર્ષથી વધુ જૂના બીએસ-6 વાહનો માટે દર 6 મહિને પ્રદૂષણ તપાસ કરાવવી ફરજિયાત રહેશે.
ADVERTISEMENT

ADVERTISEMENT
બીએસ-4 શ્રેણીના વાહનોના માલિકો માટે સરકારે પ્રદૂષણ પ્રમાણપત્રની સમયમર્યાદા ઘટાડી દીધી છે. હવે આ વાહનો માટે પ્રમાણપત્રની માન્યતા માત્ર 6 મહિનાની રહેશે. આનો સ્પષ્ટ અર્થ એ છે કે બીએસ-4 વાહન ચલાવનારાઓએ વર્ષમાં બે વખત પ્રદૂષણ તપાસ કરાવવી પડશે. બીજી તરફ, બીએસ-1, બીએસ-2 અને બીએસ-3 શ્રેણીના વાહનો માટે પ્રદૂષણ પ્રમાણપત્ર માત્ર 3 મહિના સુધી જ માન્ય રહેશે. આ જૂના ઉત્સર્જન ધોરણો ધરાવતા વાહનોની હવે વધુ નિયમિત અંતરાલે તપાસ કરાવવી જરૂરી બનશે.
ADVERTISEMENT
ખાનગી વાહનો ઉપરાંત પરિવહન શ્રેણીના બીએસ-6 વાહનો માટે પણ નવી સમયમર્યાદા નક્કી કરવામાં આવી છે. 6 વર્ષ સુધી જૂના બીએસ-6 પરિવહન વાહનોએ હવે દર 2 વર્ષે પ્રદૂષણ પ્રમાણપત્ર નવું કરાવવું પડશે. 6 વર્ષથી વધુ અને 10 વર્ષ સુધી જૂના પરિવહન વાહનો માટે આ અવધિ 1 વર્ષની રહેશે, જ્યારે 10 વર્ષથી વધુ જૂના પરિવહન વાહનોએ દર 6 મહિને પ્રદૂષણ તપાસ કરાવવી પડશે. એટલે કે વાહનની ઉંમર વધવાની સાથે તપાસની આવશ્યકતા પણ વધશે.
ADVERTISEMENT
પ્રદૂષણ નિયંત્રણ પ્રમાણપત્ર એક સત્તાવાર દસ્તાવેજ છે, જે દર્શાવે છે કે તમારા વાહનમાંથી નીકળતો ધુમાડો નિર્ધારિત પર્યાવરણીય ધોરણોની મર્યાદામાં છે કે નહીં. વાહનની યોગ્ય પ્રદૂષણ તપાસ બાદ જ આ પ્રમાણપત્ર આપવામાં આવે છે. આ પ્રમાણપત્ર માત્ર કોઈ કાગળની ઔપચારિકતા નથી. તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય રસ્તાઓ પર દોડતા વાહનોમાંથી નીકળતા પ્રદૂષણ પર નજર રાખવાનો અને નક્કી કરેલી મર્યાદા કરતા વધુ પ્રદૂષણ ફેલાવતા વાહનોની ઓળખ કરવાનો છે. તેથી દરેક વાહનમાલિક માટે સમયસર આ પ્રમાણપત્ર કઢાવવું અત્યંત આવશ્યક છે.
સરકારે આ ફેરફારો કેન્દ્રીય મોટર વાહન (16મો સુધારો) નિયમ, 2026 હેઠળ કર્યા છે. આ સુધારા મોટર વાહન અધિનિયમ, 1988ના નિયમોમાં ફેરફાર કરીને લાવવામાં આવ્યા છે અને રાજપત્રમાં પ્રકાશિત થવાની સાથે જ અમલમાં આવી ગયા છે. જો કોઈ વાહનમાલિકે વર્તમાન પ્રમાણપત્રની અવધિ પૂરી થાય તે પહેલા તેના અંતિમ 10 દિવસોની અંદર નવું પ્રમાણપત્ર કઢાવી લીધું હશે, તો તેની નવી માન્યતા જૂના પ્રમાણપત્રની સમાપ્તિ તારીખથી શરૂ થશે. આનાથી વાહનમાલિકને અગાઉથી બચેલા દિવસોનું કોઈ નુકસાન થશે નહીં. પરંતુ જો પ્રમાણપત્રની મુદત પૂરી થયા બાદ તેનું નવીનીકરણ કરાવવામાં આવે છે, તો નવા પ્રમાણપત્રની માન્યતા તે જ દિવસથી શરૂ થશે, જે દિવસે તે આપવામાં આવ્યું હોય. નવા નિયમો અમલમાં આવ્યા પહેલા અપાયેલા પ્રમાણપત્રો પર પણ આ સુધારેલી વ્યવસ્થા લાગુ પડશે, પરંતુ તેમની નવી માન્યતા અવધિ ત્યારે જ નક્કી થશે, જ્યારે વાહનમાલિક નવા નિયમો લાગુ થયા બાદ પ્રથમ વખત પ્રમાણપત્રનું નવીનીકરણ કરાવશે.
વધુ વાંચો : જિનપિંગ, ટ્રમ્પ અને પુતિન વચ્ચે ઐતિહાસિક બેઠક, કયા મુદ્દે થઈ વાત?
સંકળાયેલા મુદ્દાઓ