ચેતવા જેવું / શું તમે પણ આંગળીના ટચાકાઓ પાડો છો? તો આ વાતને હળવાશમાં ન લેતા, વિશેષજ્ઞની સલાહ માનજો

• નકલ ક્રેકિંગ શા માટે કરવું જોઇએ
• શું ટચાકા અને રોગ વચ્ચે છે સંંબંધ
• ડોક્ટરના જણાવ્યા અનુસાર કરો કામ

જ્યારે નકલ ક્રેકીંગ થાય છે ત્યારે શા માટે અવાજ આવે છે  
રુમેટોલોજિસ્ટ ડૉ.શલ્લુ શર્મા સમજાવે છે,'જ્યારે આંગળીઓ ખેંચાય છે, ત્યારે સાંધામાંથી અવાજ સંભળાય છે. લાંબા સમય સુધી એવું માનવામાં આવતું હતું કે આ અવાજ જોઇન્ટ ફ્લૂઇડમાં નાઇટ્રોજન બબલના કારણે થાય છે. 

2015ની એક સ્ટડી અનુસાર, સંશોધકોએ એમઆરઆઈનો ઉપયોગ કર્યો હતો. એવું જાણવા મળ્યું હતું કે જ્યારે જોઇન્ટને ઝડપથી અલગ કરવામાં આવ્યું, ત્યારે નકારાત્મક દબાણને કારણે કેવિટીની રચના થઈ હતી. જેનાથી ખબર પડી કે અવાજની ઉત્પત્તિ કેવિટીની રચનામાંથી થઈ છે.

કેવિટી થાય છે કોલાપ્સ
એક સ્ટડીમાં જાણવા મળ્યું છે કે અવાજ ખરેખર ત્યારે થાય છે જ્યારે કેવિટી આંશિક રીતે તૂટી જાય છે. કેવિટીને સંપૂર્ણપણે કોલાપ્સ થવા માટે 20 મિનિટ લાગે છે, જેથી નવી કેવિટી બની શકે. આ જ કારણ છે કે આંગળીઓમાં ટચાકા પડ્યા પછી તેને તરત જ ફરીથી કરી શકાતું નથી.

નકલ ક્રેકીંગની આડ અસરો
રુમેટોલોજિસ્ટ ડૉ. શલ્લુ શર્મા સમજાવે છે, 'નકલ ક્રેકીંગથી દુખાવો ન થવો જોઈએ. આનાથી સોજો ન આવવો જોઈએ. જો તેમાંની કોઈ પણ વસ્તુ થાય છે, તો કોઈ અન્ય કારણે હોઈ શકે છે. તમારી આંગળીઓ ફોડવી એ લાગે તેટલું આરામદાયક ન હોઈ શકે. જો આંગળીઓને પર્યાપ્ત બળ સાથે ખેંચવામાં આવે, તો તે આંગળીને સાંધામાંથી બહાર ખેંચી શકે છે અથવા સાંધાની આસપાસના અસ્થિબંધનને ઇજા પહોંચાડી શકે છે. 

શું નકલ ક્રેકીંગથી આર્થરાઈટીસ થાય છે
રુમેટોલોજિસ્ટ ડૉ. શલ્લુ શર્માના જણાવ્યા અનુસાર, એવા કોઈ પુરાવા નથી કે આંગળીઓ ફોડવાથી સાંધામાં જગ્યા વધે છે. વિશ્વસનીય જર્નલ આર્થરાઈટીસ એન્ડ રુમેટોલોજી અનુસાર, એક વ્યક્તિ 50 વર્ષ સુધી દિવસમાં બે કે તેથી વધુ વખત તેના ડાબા હાથની આંગળીઓ ફોડે  છે. જ્યારે તેના જમણા હાથની આંગળીઓ ક્યારેય ફોડી  નથી. પ્રયોગના અંતે ડાબા હાથની ગાંઠો જમણા હાથની આંગળીઓથી અલગ ન હતી. બંને હાથમાં સંધિવાના ચિહ્નો નહોતા.

નકલ ક્રેકીંગને કેવી રીતે અટકાવવી

1 તમે તમારી આંગળીઓ શા માટે ક્રેક કરો છો તે શોધવાનો પ્રયાસ કરો, કારણ જાણ્યા બાદ તેના પર કામ કરો
2 તણાવ દૂર કરવા માટે અન્ય માર્ગ શોધો, જેમ કે ઊંડા શ્વાસ, કસરત અથવા ધ્યાન.

3. તણાવમુક્ત રહેવા માટે હાથને અન્ય કામમાં પણ વ્યસ્ત રાખી શકાય છે. સ્ટ્રેસ બોલને સ્ક્વિઝ કરવું વગેરે
4 દર વખતે જ્યારે તમે તમારી આંગળીઓ ખેંચો છો ત્યારે જાગૃત રહો અને સભાનપણે તમારી જાતને રોકો.