ઓપરેશન સિંદૂર / શું પાકિસ્તાનના પરમાણુ હથિયારો સુધી ભારત પહોંચી ગયેલું? આ એક તબાહી પાક.ને લઇ ગયું સિઝફાયર સુધી

22 એપ્રિલે જમ્મુ અને કાશ્મીરના પહેલગામમાં થયેલા આતંકવાદી હુમલામાં 26 નિર્દોષ પ્રવાસીઓના મોતથી ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે તણાવ ચરમસીમાએ પહોંચી ગયો હતો. આ હુમલાના જવાબમાં ભારતે 7 મેના રોજ ' ઓપરેશન સિંદૂર ' હેઠળ પાકિસ્તાનમાં અનેક આતંકવાદી ઠેકાણાઓ સામે જવાબી કાર્યવાહી શરૂ કરી . આ કાર્યવાહીનો સૌથી મોટો અને સૌથી આઘાતજનક ભાગ 10 મેના રોજ પાકિસ્તાનના નૂર ખાન એરબેઝ પર ભારતનો સચોટ મિસાઇલ હુમલો હતો. જેણે માત્ર પાકિસ્તાનની લશ્કરી શક્તિને જ હચમચાવી નાખી ન હતી પરંતુ તેના પરમાણુ શસ્ત્રોની સુરક્ષા પર પણ પ્રશ્નો ઉભા કર્યા હતા. ત્યારે સૂત્રોનું કહેવું એવું પણ છે કે શું ખરેખર આ એક કારણ હતું કે જેના લીધે પાકિસ્તાન ડરી ગયું અને આ હુમલા પછી 10 મેની સાંજે બંને દેશોએ યુએસ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની મધ્યસ્થીથી યુદ્ધવિરામની જાહેરાત કરી. શું પાકિસ્તાનના આ યુદ્ધવિરામ પાછળ નૂર ખાન એરબેઝના વિનાશ અને પાકિસ્તાનના પરમાણુ કમાન્ડ સેન્ટર પર ઉભેલા ભયની વાત છુપાયેલી છે.?

નૂર ખાન એરબેઝ પર હુમલોનૂર ખાન એરબેઝ પહેલા ચકલાલા એરબેઝ તરીકે ઓળખાતું હતું. તે પાકિસ્તાનની રાજધાની ઇસ્લામાબાદથી માત્ર 10 કિલોમીટર દૂર રાવલપિંડીમાં સ્થિત છે. તે પાકિસ્તાન વાયુસેનાનું એક મુખ્ય લોજિસ્ટિક્સ હબ છે. જે VIP મૂવમેન્ટ્સ, રિકોનિસન્સ મિશન અને લાંબા અંતરના મિસાઇલ ઓપરેશન્સ માટે જવાબદાર છે. સૌથી અગત્યનું આ એરબેઝ પાકિસ્તાનના સ્ટ્રેટેજિક પ્લાન્સ ડિવિઝન (SPD) અને નેશનલ કમાન્ડ ઓથોરિટી (NCA) ના મુખ્યાલયની ખૂબ નજીક છે. જે દેશના લગભગ 170 પરમાણુ શસ્ત્રોની સુરક્ષા અને સંચાલનનું સંચાલન કરે છે.

10 મેની સવારે ભારતે બ્રહ્મોસ, હેમર અને સ્કેલ્પ મિસાઇલોનો ઉપયોગ કરીને નૂર ખાન એરબેઝ પર સચોટ હુમલો કર્યો. એક મીડિયા અહેવાલ મુજબ આ હુમલો એટલો ઘાતક હતો કે પાકિસ્તાનની હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓ તેને ટ્રેક કરવામાં સંપૂર્ણપણે નિષ્ફળ ગઈ. આ હુમલાથી એરબેઝના મહત્વપૂર્ણ માળખાનો નાશ થયો અને પાકિસ્તાની સેનામાં ભયનો માહોલ છવાઈ ગયો. આ હુમલાથી પાકિસ્તાનને ખ્યાલ આવ્યો કે ભારતની મિસાઇલો તેના સૌથી સંવેદનશીલ લશ્કરી સ્થાપનો સુધી પહોંચી શકે છે.

આ પણ વાંચો: 'જો ભારત પાસે 10 અબ્દુલ કલામ હોત તો...', આકાશ મિસાઇલ બનાવનાર વૈજ્ઞાનિકનું મોટું નિવેદન

પરમાણુ કમાન્ડ સેન્ટર જોખમમાં

નૂર ખાન એરબેઝથી થોડા કિલોમીટર દૂર સ્થિત પાકિસ્તાનના પરમાણુ કમાન્ડ સેન્ટર પર આ હુમલો થયો. અન્ય અહેવાલો અનુસાર આ હુમલો ભારત તરફથી એક વ્યૂહાત્મક સંદેશ હતો કે તેની પાસે પાકિસ્તાનના પરમાણુ કમાન્ડને 'શિરચ્છેદ' કરવાની ક્ષમતા છે. એક ભૂતપૂર્વ યુએસ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે "પાકિસ્તાનની સૌથી મોટી ચિંતા એ હતી કે ભારત તેના પરમાણુ કમાન્ડનો નાશ કરી શકે છે. નૂર ખાન પરનો હુમલો આ દિશામાં પહેલું પગલું હોઈ શકે છે."

અહેવાલોમાં એવો પણ દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે જો ભારતની બ્રહ્મોસ મિસાઇલ 1-2 કિલોમીટર વધુ સચોટ રીતે ટાર્ગેટને હિટ કરી હોત તો તે પાકિસ્તાનના પરમાણુ શસ્ત્રોના ભંડારમાં વિસ્ફોટ અને રેડિયેશનનું કારણ બની શક્યું હોત. જોકે આ દાવાઓની સ્વતંત્ર રીતે ચકાસણી કરવામાં આવી નથી અને ન તો ભારત તરફથી આવી કોઈ પુષ્ટિ મળી છે. તેમ છતાં આ હુમલાથી પાકિસ્તાનના લશ્કરી અને રાજકીય નેતૃત્વમાં ગભરાટ ફેલાયો હતો. કેટલાક અહેવાલો અનુસાર પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન શાહબાઝ શરીફે NCA ની તાત્કાલિક બેઠક બોલાવી હતી. જે પરમાણુ શસ્ત્રોના ઉપયોગ અંગે નિર્ણય લેતી સર્વોચ્ચ સંસ્થા છે. જોકે પાકિસ્તાની મંત્રીએ પાછળથી દાવો કર્યો હતો કે આવી કોઈ મુલાકાત થઈ નથી.

આ પણ વાંચો: 'પાકિસ્તાનને પહેલેથી જ ખબર હતી કે....', ભાજપની પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં એર સ્ટ્રાઇક પર ચોંકાવનારો ઘટસ્ફોટ

પાકિસ્તાનને બચાવવા માટે અમેરિકા મેદાને

નૂર ખાન એરબેઝ પર હુમલાના સમાચારથી અમેરિકામાં પણ ખળભળાટ મચી ગયો. એક અહેવાલ મુજબ એક સમયે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને તેમની સરકાર આ વિવાદમાં હસ્તક્ષેપ કરવામાં ખચકાટ અનુભવતા હતા, પરંતુ પરમાણુ યુદ્ધના ડરે તેમને સક્રિય રીતે મધ્યસ્થી કરવા દબાણ કર્યું. આનું સૌથી મોટું કારણ એ હતું કે ભારતને પાકિસ્તાનના પરમાણુ શસ્ત્રો સુધી સીધી પહોંચ હતી. અહેવાલો અનુસાર શુક્રવારે રાત્રે પાકિસ્તાનના રાવલપિંડીમાં નૂર ખાન એરબેઝ પર થયેલા વિસ્ફોટ બાદ પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર બની ગઈ હતી. આ બેઝ માત્ર પાકિસ્તાન વાયુસેના માટે એક મુખ્ય પરિવહન કેન્દ્ર નથી પરંતુ તે સ્ટ્રેટેજિક પ્લાન્સ ડિવિઝનના મુખ્ય મથકની નજીક પણ આવેલું છે. જે તેના પરમાણુ શસ્ત્રોની સુરક્ષા માટે જવાબદાર છે.

9 મેના રોજ મોડી રાત્રે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને "ચિંતાજનક ગુપ્ત માહિતી" મળી જેણે દક્ષિણ એશિયામાં પરમાણુ સંઘર્ષની આશંકા વ્યક્ત કરી. અમેરિકાના ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વાન્સે અગાઉ કહ્યું હતું કે "આ યુદ્ધમાં ઉતરવું એ અમેરિકાનો વ્યવસાય નથી." તેમણે તાત્કાલિક વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સાથે ફોન પર વાત કરી અને તણાવ ઓછો કરવા માટે યુદ્ધવિરામની શરૂઆત કરી.

હુમલા પછી પાકિસ્તાને પણ તાત્કાલિક અમેરિકાનો સંપર્ક કર્યો હતો. પાકિસ્તાની આર્મી ચીફ અસીમ મુનીર અને યુએસ સેક્રેટરી ઓફ સ્ટેટ માર્કો રુબિયો વચ્ચેની વાતચીતને યુદ્ધવિરામ તરફનું પ્રથમ પગલું માનવામાં આવતું હતું. ૧૦ મેના રોજ સાંજે ૫ વાગ્યે, અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચે યુદ્ધવિરામની જાહેરાત કરી, જેને બંને દેશોએ સ્વીકારી લીધી.

અમેરિકા દ્વારા રાજદ્વારી પહેલ

એક વરિષ્ઠ અમેરિકી અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે જો તાત્કાલિક હસ્તક્ષેપ ન થયો હોત તો પરિસ્થિતિ સંપૂર્ણ યુદ્ધમાં ફેરવાઈ શકી હોત. પાકિસ્તાનની ગુપ્તચર એજન્સીના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ પણ સ્વીકાર્યું કે યુએસ હસ્તક્ષેપ ખાસ કરીને રુબિયોની ભૂમિકાએ સંઘર્ષને રોકવામાં નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવી હતી. "આ ક્ષેત્રમાં શાંતિ લાવવામાં અમે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પના નેતૃત્વની પ્રશંસા કરીએ છીએ" પાકિસ્તાનના વડા પ્રધાન શાહબાઝ શરીફે 'X' પર લખ્યું. જોકે અમેરિકાના પ્રયાસો અંગે ભારત તરફથી કોઈ સત્તાવાર પુષ્ટિ મળી નથી.

પાકિસ્તાની અધિકારીઓએ એવો પણ આરોપ લગાવ્યો હતો કે ભારત જાણી જોઈને પાકિસ્તાનને બદલો લેવા માટે F-16 ફાઇટર જેટનો ઉપયોગ કરવા માટે ઉશ્કેરી રહ્યું છે જેથી તેમને તોડી પાડીને ભારત પાકિસ્તાનના અમેરિકા સાથેના સંરક્ષણ સંબંધોને અસર કરી શકે. ઉલ્લેખનીય છે કે અમેરિકાએ પાકિસ્તાનને તેના "મુખ્ય નોન-નાટો સાથી" દરજ્જા હેઠળ F-16 વિમાનો આપ્યા હતા.

ઓપરેશન સિંદૂર: ભારતનો વ્યૂહાત્મક વિજય

ઓપરેશન સિંદૂર હેઠળ નૂર ખાન ઉપરાંત, ભારતે ચકવાલમાં મુરીદ, શોરકોટમાં રફીકી અને રહીમ યાર ખાન જેવા અન્ય એરબેઝ પર પણ હુમલો કર્યો. આ હુમલાઓમાં ભારતે જૈશ-એ-મોહમ્મદ અને લશ્કર-એ-તૈયબાના આતંકવાદી ઠેકાણાઓ અને કેમ્પોનો પણ નાશ કર્યો. ભારતીય સેનાના ડીજીએમઓ લેફ્ટનન્ટ જનરલ રાજીવ ઘાઈએ દાવો કર્યો હતો કે આ હુમલાઓમાં 100 થી વધુ આતંકવાદીઓ માર્યા ગયા છે.

ભારતે એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે કોઈપણ આતંકવાદી હુમલાને હવે 'યુદ્ધનું કૃત્ય' ગણવામાં આવશે. જે ભવિષ્યમાં આવી કાર્યવાહીને વધુ કડક બનાવી શકે છે. સંરક્ષણ મંત્રાલયની પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં, કર્નલ સોફિયા કુરેશીએ પાકિસ્તાનના પ્રચારને નકારી કાઢ્યો અને આતંકવાદ સામે ભારતની કાર્યવાહીને યોગ્ય અને વાજબી ગણાવી.

પાકિસ્તાનનો પ્રતિભાવ અને નબળાઈઓ

બદલામાં પાકિસ્તાને ભારતીય હવાઈ ક્ષેત્રમાં 400 ડ્રોન મોકલવાનો પ્રયાસ કર્યો પરંતુ ભારતીય વાયુસેનાએ તેને નિષ્ફળ બનાવ્યા. પાકિસ્તાનની હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલી ભારતની મિસાઇલોને અટકાવવામાં સંપૂર્ણપણે નિષ્ફળ ગઈ. જેનાથી તેની લશ્કરી નબળાઈઓ છતી થઈ. વધુમાં નૂર ખાન એરબેઝના વિનાશથી પાકિસ્તાન આર્થિક અને રાજદ્વારી રીતે પાછળ પડી ગયું. ભારતે સિંધુ જળ સંધિને સ્થગિત કરવાની ધમકી આપી છે, જે પાકિસ્તાનના અર્થતંત્ર માટે મોટો ફટકો હોઈ શકે છે.

આ પણ વાંચો: 50 વર્ષનો આધેડ સ્મશાનમાં 10 વર્ષની છોકરીની લાશ રાખીને ઘેર આવ્યો, કમકમિયાં આવે તેવું બન્યું

પરમાણુ શસ્ત્રોની સ્થિતિ

2024 ના અહેવાલ મુજબ ભારત પાસે 172 પરમાણુ શસ્ત્રો છે. જ્યારે પાકિસ્તાન પાસે 170 છે. પાકિસ્તાને 'નો ફર્સ્ટ યુઝ' નીતિ અપનાવી છે જેનો અર્થ એ થાય કે જો જરૂરી હોય તો તે પહેલા પરમાણુ હુમલો કરી શકે છે. જ્યારે ભારતની 'નો ફર્સ્ટ યુઝ' નીતિ ફક્ત સ્વ-બચાવ માટે પરમાણુ શસ્ત્રોનો ઉપયોગ કરવાની મંજૂરી આપે છે. નૂર ખાન પરના હુમલાએ સાબિત કર્યું કે ભારત પાસે પાકિસ્તાનના પરમાણુ શસ્ત્રોને નિષ્ક્રિય કરવાની ક્ષમતા છે. જેનાથી પાકિસ્તાનના ખતરાઓ પોકળ સાબિત થયા.

બધા જ સમાચાર અને અપડેટ્સ મેળવવા માટે પ્લેસ્ટોર/એપ સ્ટોર પર જઇને અથવા આ લાઇન પર ક્લિક કરીને ડાઉનલોડ કરો અમારી લેટેસ્ટ એપ