ન્યૂઝ અપડેટ્સ
11 ફોટો ગેલેરી
Last Updated: 09:43 AM, 30 October 2026
1/11
સોનું ખરીદવાની તૈયારી કરી રહેલા લોકો માટે હાલનો સમય મૂંઝવણભર્યો છે. એક તરફ જાન્યુઆરીની સરખામણીએ સોનાના ભાવમાં લગભગ 20 ટકાનો ઘટાડો થયો છે તો બીજી તરફ આંતરરાષ્ટ્રીય બજારનાં પરિબળો ભાવ પર દબાણ વધારી શકે છે. અમેરિકામાં સરકારી બોન્ડ પર મળતું ઊંચું વળતર રોકાણકારોને સોના કરતાં બોન્ડ તરફ ખેંચી રહ્યું છે. મોંઘુ ક્રૂડ ઓઈલ અને વ્યાજદર વધવાની શક્યતાઓ પણ સોનાના બજારને અસર કરી રહી છે. આવી સ્થિતિમાં સોનાના ભાવમાં હજુ ઘટાડો થઈ શકે છે કે હાલની કિંમત ખરીદી માટે યોગ્ય છે તે સમજવું જરૂરી છે.
2/11
આપેલી માહિતી પ્રમાણે જાન્યુઆરીમાં સોનાનો ભાવ 10 ગ્રામ દીઠ રૂ. 1.75 લાખથી પણ ઉપર પહોંચી ગયો હતો. જોકે ત્યારબાદ ભાવમાં ઘટાડો શરૂ થયો અને ઓક્ટોબરના અંત સુધીમાં ભાવ ઘટીને આશરે રૂ. 1.43 લાખની આસપાસ આવી ગયો છે. એટલે કે જાન્યુઆરીની ટોચની સરખામણીએ સોનામાં લગભગ 20 ટકાનો ઘટાડો થયો છે. ધનતેરસ અને લગ્નની સિઝન પહેલાં ભાવમાં થયેલો આ ઘટાડો ઘરેણાં ખરીદવાનું આયોજન કરતા લોકો માટે રાહતરૂપ બની શકે છે. જોકે હજુ ભાવ ઘટશે કે ફરી વધશે તે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારની સ્થિતિ પર નિર્ભર રહેશે.
ADVERTISEMENT
3/11
સોનાના ભાવ પર દબાણ આવવાનું એક મોટું કારણ અમેરિકાના સરકારી બોન્ડ પર વધી રહેલું વળતર છે. અમેરિકાની સરકારને નાણાંની જરૂર પડે ત્યારે તે બોન્ડ બહાર પાડે છે. આ બોન્ડ ખરીદનાર રોકાણકારને સરકાર તરફથી નક્કી કરેલા દરે વ્યાજ મળે છે. ઉદાહરણ તરીકે કોઈ રોકાણકાર અમેરિકાના સરકારી બોન્ડમાં 1 લાખ ડોલરનું રોકાણ કરે અને તેના પર વાર્ષિક 5 ટકા વળતર મળે તો તેને એક વર્ષમાં 5 હજાર ડોલર વ્યાજ તરીકે મળી શકે છે. અત્યારે અમેરિકાના બોન્ડનું વળતર 5 ટકાની આસપાસ કે તેનાથી ઉપર રહેવાની સ્થિતિ રોકાણકારો માટે આકર્ષક બની છે. તેના કારણે સોના જેવી એવી સંપત્તિમાં રોકાણ કરવાની ઉત્સુકતા ઘટી શકે છે જેમાંથી નિયમિત વ્યાજ મળતું નથી.
4/11
સોનામાં રોકાણ કરવાથી ભાવ વધે ત્યારે ફાયદો થઈ શકે છે પરંતુ સોનું રાખવા બદલ કોઈ વ્યાજ મળતું નથી. બીજી તરફ અમેરિકાના બોન્ડમાં રોકાણ કરવાથી ડોલરમાં નિશ્ચિત વળતર મળવાની શક્યતા રહે છે. જ્યારે બોન્ડ પર 5 ટકાથી વધુ વળતર મળતું હોય ત્યારે મોટા રોકાણકારો સોનામાંથી નાણાં કાઢીને બોન્ડમાં રોકાણ કરવાનું પસંદ કરી શકે છે. ખાસ કરીને અમેરિકન ડોલરમાં મળતું વળતર અને તેની સાથે જોડાયેલી સુરક્ષાની ધારણા પણ રોકાણકારોને આકર્ષે છે. આ રીતે સોનાની માંગ પર દબાણ આવે તો આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં તેના ભાવ ઘટી શકે છે. એટલે સોનાના ભાવમાં ઘટાડા પાછળ માત્ર સ્થાનિક ખરીદી કે વેચાણ નહીં પરંતુ અમેરિકાના બોન્ડ માર્કેટની સ્થિતિ પણ જવાબદાર બની રહી છે.
ADVERTISEMENT
5/11
અમેરિકાની સેન્ટ્રલ બેંક ફેડરલ રિઝર્વના વ્યાજદર અંગેના નિર્ણયની પણ સોનાના ભાવ પર અસર થાય છે. ફેડરલ રિઝર્વે વ્યાજદર હાલ જાળવી રાખ્યા છે પરંતુ મોંઘવારી વધે તો ડિસેમ્બરમાં અથવા 2027માં વ્યાજદર વધારવાની શક્યતા અંગે બજારમાં ચર્ચા છે. જો અમેરિકામાં વ્યાજદર વધે તો બોન્ડ પર મળતું વળતર પણ આકર્ષક બની શકે છે. આવી સ્થિતિમાં રોકાણકારો સોનામાંથી નાણાં કાઢીને વ્યાજ આપતા વિકલ્પો તરફ વળી શકે છે. બીજી તરફ વ્યાજદર ઘટવાની શક્યતા ઊભી થાય તો સોનાને ટેકો મળી શકે છે. તેથી આગામી સમયમાં ફેડરલ રિઝર્વની જાહેરાત અને મોંઘવારીના આંકડા સોનાના ભાવની દિશા નક્કી કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવશે.
6/11
ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં વધારો પણ સોના માટે મહત્વનું પરિબળ છે. ઈરાન સાથેના યુદ્ધના તણાવને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલ મોંઘું થવાની ચિંતા છે. ક્રૂડ ઓઈલ મોંઘું થાય તો પરિવહન અને ઉત્પાદન ખર્ચ વધે છે. તેની અસરથી મોંઘવારી વધવાની શક્યતા રહે છે. જો મોંઘવારી લાંબા સમય સુધી ઊંચી રહે તો અમેરિકામાં વ્યાજદર ઘટાડવાને બદલે વધારવાની સ્થિતિ પણ ઊભી થઈ શકે છે. આ જ કારણ છે કે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ અને ઈરાન સાથેના તણાવ પર પણ સોનાના રોકાણકારોની નજર છે. ક્રૂડ ઓઈલમાં સતત વધારો થાય તો સોનાના ભાવ પર દબાણ વધી શકે છે.
ADVERTISEMENT
7/11
અમેરિકાના બોન્ડ પર ઊંચું વળતર મળતું હોય ત્યારે તેની અસર માત્ર સોના સુધી મર્યાદિત રહેતી નથી. વિદેશી રોકાણકારો ભારત જેવા દેશોના શેરબજારમાંથી નાણાં કાઢીને અમેરિકાના બોન્ડમાં રોકાણ કરી શકે છે. કારણ કે તેમને અમેરિકામાં ડોલરમાં આકર્ષક વળતર મળવાની તક દેખાય છે. વિદેશી રોકાણકારો ભારતીય શેરબજારમાંથી નાણાં પાછાં ખેંચે તો બજારમાં વેચવાલી વધી શકે છે. તેનાથી શેરબજાર પર દબાણ આવી શકે છે અને રૂપિયાની સ્થિતિ પર પણ અસર થવાની શક્યતા રહે છે. આમ અમેરિકાના બોન્ડનું વળતર વધે તો તેની અસર સોના ઉપરાંત ભારતીય શેરબજાર અને રૂપિયાના મૂલ્ય પર પણ જોવા મળી શકે છે.
8/11
બજારની હાલની સ્થિતિ પ્રમાણે અમેરિકાના સરકારી બોન્ડનું વળતર આગામી 5થી 6 મહિના સુધી 5 ટકાથી ઉપર રહી શકે છે. જો અમેરિકામાં મોંઘવારી કાબૂમાં નહીં આવે તો આ સ્થિતિ વધુ લાંબી ચાલવાની શક્યતા છે. કેટલાક સંજોગોમાં બોન્ડનું વળતર એક વર્ષ સુધી ઊંચું રહી શકે છે. આવું થાય તો સોનામાં રોકાણની માંગ પર દબાણ રહી શકે છે અને ભાવમાં ઘટાડો અથવા ઉતાર-ચઢાવ જોવા મળી શકે છે. જોકે સોનાના ભાવ માત્ર બોન્ડના વળતરથી નક્કી થતા નથી. ડોલરની સ્થિતિ, આંતરરાષ્ટ્રીય તણાવ, કેન્દ્રીય બેંકોની ખરીદી અને વૈશ્વિક માંગ જેવા પરિબળો પણ ભાવને અસર કરે છે.
ADVERTISEMENT
9/11
આગામી સમયમાં અમેરિકાની નવેમ્બરમાં યોજાનારી મધ્યસત્ર ચૂંટણી પર પણ બજારની નજર રહેશે. ટ્રમ્પ સરકારની નીતિઓ અને ચૂંટણી પહેલાં લેવાતા નિર્ણયો વૈશ્વિક બજારને અસર કરી શકે છે. આ સાથે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં શું ફેરફાર થાય છે તે પણ જોવું પડશે. જો ક્રૂડ મોંઘું રહે અને મોંઘવારી વધે તો અમેરિકામાં વ્યાજદર લાંબા સમય સુધી ઊંચા રહેવાની શક્યતા છે. બીજી તરફ આંતરરાષ્ટ્રીય તણાવ વધે તો સલામત રોકાણ તરીકે સોનાની માંગમાં વધારો પણ થઈ શકે છે. એટલે સોનાના ભાવ માટે આગામી મહિનાઓમાં અમેરિકાની નીતિઓ, ચૂંટણી અને ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ ખાસ ધ્યાનમાં રાખવા જેવા રહેશે.
10/11
જાન્યુઆરીની સરખામણીએ સોનાના ભાવમાં લગભગ 20 ટકાનો ઘટાડો થયો હોવાથી ખરીદદારોને રાહત મળી છે. જોકે અમેરિકાના બોન્ડનું ઊંચું વળતર, વ્યાજદર વધવાની શક્યતા અને ક્રૂડ ઓઈલના ભાવને કારણે હજુ સોનામાં દબાણ રહી શકે છે. બીજી તરફ આંતરરાષ્ટ્રીય તણાવ વધે અથવા વ્યાજદર ઘટાડવાની શક્યતા મજબૂત બને તો સોનાના ભાવમાં ફરી તેજી આવી શકે છે. તેથી એકસાથે મોટી ખરીદી કરવાને બદલે જરૂરિયાત મુજબ તબક્કાવાર ખરીદી કરવી એક વિકલ્પ બની શકે છે. ખાસ કરીને લગ્ન કે ધનતેરસ માટે સોનું લેવાનું હોય તો ખરીદી કરતાં પહેલાં તે દિવસનો સ્થાનિક ભાવ, મેકિંગ ચાર્જ અને હોલમાર્કિંગની વિગતો તપાસવી જરૂરી છે. ભાવમાં હજુ ઘટાડો થશે તેની ખાતરી નથી, તેથી માત્ર વધુ સસ્તું થવાની રાહમાં જરૂરી ખરીદી ટાળવી પણ યોગ્ય નથી.
ADVERTISEMENT
સંકળાયેલા મુદ્દાઓ
જોવા જેવું
ટોપ સ્ટોરીઝ