ન્યૂઝ અપડેટ્સ
VTV / ભારત / અંતરિક્ષમાં ભારતની મોટી છલાંગ: ISRO દ્વારા નવી પેઢીના NVS-03 નેવિગેશન સેટેલાઈટનું સફળ લોન્ચિંગ
Last Updated: 12:11 AM, 31 October 2026
ADVERTISEMENT
અંતરિક્ષ ક્ષેત્રે ભારતે વધુ એક મોટી સફળતા પ્રાપ્ત કરતા નવી પેઢીના નેવિગેશન ઉપગ્રહ (NVS-03)નું સફળ પ્રક્ષેપણ કર્યું છે. ભારતીય અંતરિક્ષ સંશોધન સંસ્થા (ઈસરો) દ્વારા આ નેવિગેશન ઉપગ્રહને GSLV-F18 રોકેટની મદદથી રાત્રે 11:51 વાગ્યે શ્રીહરિકોટા સ્થિત સતીશ ધવન અંતરિક્ષ કેન્દ્ર પરથી લોન્ચ કરવામાં આવ્યો છે. આ ઉપગ્રહનું લોન્ચિંગ ભારતની પોતાની સ્વદેશી નેવિગેશન પ્રણાલી 'NavIC' માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યું છે, કારણ કે આ પ્રણાલી ઉપગ્રહોની અછતનો સામનો કરી રહી હતી.
ADVERTISEMENT
GSLV-F18/NVS-03 Mission | GSLV-F18 rocket lifts off from Satish Dhawan Space Centre in Sriharikota. The GSLV-F18 vehicle will place NVS-03 satellite into a Geosynchronous Transfer Orbit. NVS-03 is the third satellite in next generation navigation satellite system envisaged for providing continuity of navigation services for IRNSS series. The satellite carries Indigenous Atomic clock, along with the procured Atomic clocks. It also includes L1 signal in addition to existing L5/S signals with Coverage over India land mass and a region extending 1500 km around Indian geopolitical boundary. (Pic: ISRO)
— ANI (@ANI) October 30, 2026
આ નવો ઉપગ્રહ ભારતની નેવિગેશન વ્યવસ્થાને વધુ મજબૂત અને સચોટ બનાવશે. આ તકનીકના માધ્યમથી સમગ્ર દેશ ઉપરાંત ભારતની સરહદથી 1500 કિલોમીટર સુધીના વિસ્તારમાં સચોટ સ્થાન અને માહિતી મેળવી શકાશે. આ ઉપગ્રહની ક્ષમતાઓનો ઉપયોગ દરિયાઈ વાહનવ્યવહાર, માર્ગ પરિવહન અને આપત્તિ વ્યવસ્થાપન જેવા ક્ષેત્રોમાં વ્યાપકપણે કરવામાં આવશે. આ પ્રણાલી વધુ સક્ષમ બનવાથી ભારતની અમેરિકાની 'જીપીએસ' સિસ્ટમ પરની નિર્ભરતામાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થશે.
ADVERTISEMENT
#WATCH | GSLV-F18/NVS-03 Mission | GSLV-F18 rocket lifts off from Satish Dhawan Space Centre in Sriharikota. The GSLV-F18 vehicle will place NVS-03 satellite into a Geosynchronous Transfer Orbit. NVS-03 is the third satellite in next generation navigation satellite system envisaged for providing continuity of navigation services for IRNSS series. The satellite carries Indigenous Atomic clock, along with the procured Atomic clocks. It also includes L1 signal in addition to existing L5/S signals with Coverage over India land mass and a region extending 1500 km around Indian geopolitical boundary. (Video: ISRO)
— ANI (@ANI) October 30, 2026
NVS-03 એ ભારતની પ્રાદેશિક નેવિગેશન પ્રણાલીનો ત્રીજી પેઢીનો ઉપગ્રહ છે. આ નવા ઉપગ્રહમાં વિદેશથી આયાત કરાયેલી અત્યાધુનિક પરમાણુ ઘડિયાળ સ્થાપિત કરવામાં આવી છે. તેમાં L5/S સિગ્નલો ઉપરાંત L1 સિગ્નલનો પણ સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. આ સફળતા બાદ ઈસરો દ્વારા આગામી સમયમાં NVS-04 અને NVS-05 ઉપગ્રહો લોન્ચ કરવાની દિશામાં પણ કામગીરી ચાલી રહી છે.
ADVERTISEMENT
#WATCH | Andhra Pradesh: Indian Space Research Organisation (ISRO) to launch the navigation satellite NVS-03 aboard the GSLV-F18 rocket by 11:51 PM IST tonight. The liftoff will take place from the second launch pad at the Satish Dhawan Space Centre in Sriharikota. https://t.co/oDW6754upU
— ANI (@ANI) October 30, 2026
ભારતની સ્વદેશી નેવિગેશન સિસ્ટમ વિતેલા સમયમાં કેટલીક તકનીકી મુશ્કેલીઓનો સામનો કરી રહી હતી. જુલાઈ મહિનામાં સરકાર દ્વારા સંસદમાં પણ આ વાતની પુષ્ટિ કરવામાં આવી હતી કે નાવિક સિસ્ટમના માત્ર 3 ઉપગ્રહો જ સક્રિયપણે કામ કરી રહ્યા છે, જ્યારે આ સિસ્ટમને યોગ્ય અને સુચારૂ રીતે કાર્યરત રાખવા માટે ઓછામાં ઓછા 4 સક્રિય ઉપગ્રહોની અનિવાર્ય જરૂરિયાત હોય છે.
ADVERTISEMENT
આ પણ વાંચોઃ નિર્ણય / હવેથી આટલી સ્પીડ પર નહીં આવે ટ્રાફિક મેમો! ઓવરસ્પીડિંગના કારણે વધતા ચલણને લઇ ગડકરીનું મોટું એલાન
અગાઉ ઈસરો દ્વારા જાન્યુઆરી 2025માં NVS-02 ઉપગ્રહને લોન્ચ કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો હતો, પરંતુ તે ઉપગ્રહ પોતાની નિયત ભ્રમણકક્ષામાં પહોંચવામાં નિષ્ફળ રહ્યો હતો. તેથી, NVS-03નું આ સફળ લોન્ચિંગ ભારતની અંતરિક્ષ ક્ષમતા અને નેવિગેશન સ્વાયત્તતા માટે અત્યંત સીમાચિહ્નરૂપ સાબિત થશે.
ADVERTISEMENT
સંકળાયેલા મુદ્દાઓ
વધુ વાંચો