ન્યૂઝ અપડેટ્સ
VTV / ધર્મ / પાંચ તત્વોનો પ્રતિક છે માટીનો દીવો, દિવાળી પર તેને પ્રગટાવવાનું છે અનેરું મહત્વ, જાણો શું
Last Updated: 10:39 AM, 21 October 2024
ADVERTISEMENT
દિવાળીનું હિન્દુ ધર્મમાં ખૂબ મહત્વ છે. દિવાળીના દિવસે દરેક ઘરે દીવા પ્રગટાવવાની પરંપરા સદીઓથી ચાલી રહી છે. શાસ્ત્રોમાં માટીના દીવાને તેજ, શૌર્ય અને પરાક્રમનો પ્રતિક માનવામાં આવે છે. જ્યારે ભગવાન શ્રીરામ ચૌદ વર્ષના વનવાસ પરથી અયોધ્યા પાછા આવ્યા હતા, ત્યારે અયોધ્યાવાસીઓએ માટીના દીવા પ્રગટાવીને તેમનું સ્વાગત કર્યું હતું. દિવાળી પર માટીના દીવા પ્રગટાવવા પાછળ ધાર્મિક મહત્વ પણ છે.
ADVERTISEMENT

કેમ પ્રગટાવીએ છીએ માટીના દીવા?
ADVERTISEMENT
માટીના દીવા પ્રગટાવવા પ્રકૃતિની માટે તો અનુકૂળ છે જ પરંતુ તેની સાથે સુખ-સમૃદ્ધિ અને શાંતિ પણ આવે છે. આ ભ્રમાંડ જળ, વાયુ, આકાશ, અગ્નિ અને ભૂમિ એમ પાંચ તત્વોથી બન્યું છે. માટીનો દીવો પાંચ તત્વોનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. માટીના દીવા વર્તમાનનું પ્રતિક માનવામાં આવે છે. જ્યારે તેમાં બળતી જ્યોત ભૂતકાળનું પ્રતીક છે.

ADVERTISEMENT
દીવાનો મંગળ અને શનિ ગ્રહ સાથે સંબંધ
દીવાના પ્રકાશને શાંતિનું પ્રતિક માનવામાં આવે છે. એટલા માટે દીવા પ્રગટાવાથી ઘરમાં શાંતિ જળવાઈ રહે છે. જ્યોતિષ શાસ્ત્ર અનુસાર માટીને મંગળ ગ્રહનું પ્રતિક માનવામાં આવે છે અને તેલને ન્યાયના દેવતા શનિનું પ્રતિક માનવામાં આવે છે. એટલા માટે દીવો પ્રગટાવવાથી મંગળ અને શનિની અનુકૂળ દ્રષ્ટિ જળવાઈ રહે છે, જેથી જીવનમાં પ્રગતિ, સુખ અને સૌભાગ્ય મળે છે.
ADVERTISEMENT
દીવો પ્રગટાવવાની પરંપરા
દિવાળીના દિવસે દરેક ઘરે દીવા પ્રગટાવવાની પરંપરા સદીઓ જૂની છે. ઘણા ધર્મગ્રંથોમાં પણ આનો ઉલ્લેખ છે. નિષ્ણાતો જણાવે છે કે દિવાળીનો તહેવાર પણ પોતાનું ધાર્મિક, આધ્યાત્મિક અને સંકૃતિક મહત્વ રાખે છે. પ્રકાશનો આ પર્વ આપણને શીખવે છે કે માત્ર બહારથી જ નહીં પણ આપણા મનની અંદરથી પણ પ્રકાશ બનાવવો જરૂરી છે. જો કે, આ પ્રકાશ એવા દીવામાંથી હોવો જોઈએ જેનું દિવાળીના તહેવારમાં ધાર્મિક અને આધ્યાત્મિક મહત્વ હોય.
ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT
ઝગઝગાટમાં પાછળ છૂટતા પ્રાચીન રીતરિવાજ
આધુનિકતાની ઝગમગાટમાં આપણા પ્રાચીન રીતરિવાજો પાછળ પડી રહ્યા છે. જોકે માટીના દીવાનું તેજ હાલ પણ જળવાઈ રહ્યું છે. દિવાળી પર મોટા પ્રમાણમાં દીવા ખરીદવામાં આવે છે. દિવાળીમાં ભલે ગમે તેટલી ઇલેક્ટ્રિક ચીજો ખરીદવાની માટીના દીવાનું મહત્વ કઈ ઘટતું નથી.
DISCLAIMER: ધર્મને લગતો આ આર્ટિકલ માત્ર અલગ-અલગ મળતી માહિતીને આધારિત છે. નહીં કે તમે તેને સત્ય જ માની લો. કારણ કે ધર્મ દરેકની આસ્થાનો વિષય છે. અહીં આપવામાં આવેલી જાણકારીને અનુસરતા પહેલા ધર્મ કે શાસ્ત્ર આધારિત જ્ઞાન ધરાવનારા વિદ્ધાનોની સલાહ લેવી અતિ આવશ્યક રહેશે. નહીં તો કોઇ મુશ્કેલી સર્જાય તો જવાબદારી vtvgujarati.com નહીં રહે. કારણ કે આ આર્ટિકલ ફક્ત ન્યૂઝના હેતુસર પબ્લિશ કરવામાં આવ્યો છે.
સંકળાયેલા મુદ્દાઓ
વધુ વાંચો