National / ''SIR પ્રક્રિયા પૂર્ણ થવાનો અર્થ એ નથી કે...'', સુપ્રીમ કોર્ટનું સ્પષ્ટીકરણ

જો તમારું નામ મતદાર યાદીમાંથી અચાનક ગાયબ થઈ જાય તો શું તમે મતદાનનો અધિકાર ગુમાવી દેશો? શું સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (SIR)ની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા પછી મતદાર યાદીમાં ફરી નામ ઉમેરી શકાતું નથી? આવા સવાલો વચ્ચે સુપ્રીમ કોર્ટે મહત્વપૂર્ણ સ્પષ્ટતા કરી છે. કોર્ટે કહ્યું છે કે SIRની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થવાનો અર્થ એવો નથી કે મતદાર યાદી કાયમ માટે સ્થિર થઈ ગઈ છે. એટલે કે મતદાર યાદીમાંથી નામ કપાઈ ગયું હોય તો પણ તેને ફરી ઉમેરવાની તક મળી શકે છે. કેરળ, છત્તીસગઢ અને ઉત્તર પ્રદેશમાં SIRને પડકારતી અરજીઓની સુનાવણી દરમિયાન સુપ્રીમ કોર્ટે આ મહત્વપૂર્ણ વાત કહી હતી.

SIR પૂર્ણ થયા બાદ પણ મતદાર યાદીમાં નામ ઉમેરી શકાશે

સુપ્રીમ કોર્ટે શુક્રવારે કેરળ, છત્તીસગઢ અને ઉત્તર પ્રદેશમાં સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન એટલે કે SIRની પ્રક્રિયાને પડકારતી અરજીઓ પર સુનાવણી કરી હતી. આ દરમિયાન કોર્ટે SIRની સમયમર્યાદા લંબાવવાનો ઇનકાર કર્યો હતો. મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાંત અને ન્યાયાધીશ જોયમલ્યા બાગચી તથા વી. મોહનાની બનેલી બેન્ચે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે SIRની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ પણ મતદાર યાદીમાં નામ ઉમેરવાની પ્રક્રિયા ચાલુ રહી શકે છે. તેથી માત્ર SIR પૂર્ણ થઈ ગયું હોવાના કારણે કોઈ મતદારને પોતાનું નામ ફરી ઉમેરવાની તકથી વંચિત રાખી શકાય નહીં.

મતદાર યાદીમાંથી કપાયેલા નામ ફરી ઉમેરી શકાશે

સુનાવણી દરમિયાન સુપ્રીમ કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે ડ્રાફ્ટ મતદાર યાદીમાંથી કાઢી નાખવામાં આવેલા નામો ફરીથી ઉમેરી શકાય છે. આ સ્પષ્ટતા એવા લોકો માટે મહત્વપૂર્ણ છે, જેમનાં નામ મતદાર યાદીમાંથી દૂર થઈ ગયાં છે. મતદાર યાદીમાં નામ ન હોવાના કારણે કોઈ વ્યક્તિ મતદાન કરી શકતી નથી. આવી સ્થિતિમાં નામ ફરી ઉમેરવાની પ્રક્રિયા ચાલુ રહેવી જરૂરી છે. કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે મતદાર યાદીમાં નામ ઉમેરવાની વ્યવસ્થા ઉપલબ્ધ હોવાથી SIRની સમયમર્યાદા લંબાવવાની જરૂર નથી.

ઉમેદવારીપત્રો દાખલ થાય ત્યાં સુધી નામ ઉમેરવાની તક

સુનાવણી દરમિયાન વરિષ્ઠ વકીલ ડી.એસ. નાયડુએ જણાવ્યું હતું કે SIR પૂર્ણ થયા બાદ પણ લોકો મતદાર યાદીમાં પોતાનું નામ ઉમેરવા માટે અરજી કરી શકે છે. તેમણે કહ્યું હતું કે ચૂંટણી માટે ઉમેદવારીપત્રો દાખલ કરવાની પ્રક્રિયા સુધી નામ ઉમેરવાની તક ઉપલબ્ધ રહે છે. આ બાબત એવા મતદારો માટે મહત્વપૂર્ણ છે, જેઓ કોઈ કારણસર SIR દરમિયાન જરૂરી ફોર્મ ભરી શક્યા નહોતા અથવા જેમનાં નામ યાદીમાંથી દૂર થઈ ગયાં હતાં. જોકે નામ ઉમેરવા માટે ચૂંટણી પંચની નિયત પ્રક્રિયા અને લાગુ પડતા નિયમોનું પાલન કરવું જરૂરી છે.

ઉત્તર પ્રદેશમાં ફોર્મ 7 મામલે અનિયમિતતા સામે આવી

સુપ્રીમ કોર્ટમાં સુનાવણી દરમિયાન ઉત્તર પ્રદેશમાં ફોર્મ 7ને લઈને પણ મહત્વપૂર્ણ મુદ્દો સામે આવ્યો હતો. ચૂંટણી પંચે સ્વીકાર્યું હતું કે ઉત્તર પ્રદેશમાં અધિકારીઓ દ્વારા મોટી સંખ્યામાં ફોર્મ 7 સ્વીકારવાની પ્રક્રિયામાં અનિયમિતતાઓ થઈ હતી. આ બાબતને લઈને ચૂંટણી પંચે જણાવ્યું હતું કે જરૂરી સુધારા કરવા માટે કેટલાક પગલાં લેવામાં આવ્યા છે. આ ઉપરાંત ભૂલ કરનારા અધિકારીઓ સામે કાર્યવાહી કરવાની પણ ખાતરી આપવામાં આવી હતી. સુપ્રીમ કોર્ટે અરજદારોને આ મુદ્દાઓ ચૂંટણી પંચ સમક્ષ રજૂ કરવાની મંજૂરી આપી હતી.

કેરળમાં SIR પૂર્ણ છતાં 24 લાખ મતદારોનાં નામ ગાયબ હોવાનો દાવો

ચૂંટણી પંચે સુપ્રીમ કોર્ટને જણાવ્યું હતું કે કેરળમાં SIRની પ્રક્રિયા ફેબ્રુઆરી મહિનામાં પૂર્ણ થઈ ગઈ હતી. ત્યારબાદ તૈયાર થયેલી મતદાર યાદીનો ઉપયોગ વિધાનસભા ચૂંટણીમાં કરવામાં આવ્યો હતો. જોકે આ દરમિયાન CPM દ્વારા ગંભીર મુદ્દો ઉઠાવવામાં આવ્યો હતો. પાર્ટીના વકીલ જી. પ્રકાશે કોર્ટ સમક્ષ દાવો કર્યો હતો કે કેરળમાં હજુ પણ આશરે 24 લાખ મતદારોનાં નામ મતદાર યાદીમાંથી ગાયબ છે. આ દાવાને લઈને મતદાર યાદીની ચોકસાઈ અને નામ ઉમેરવાની પ્રક્રિયા અંગે સવાલો ઊભા થયા હતા.

સુપ્રીમ કોર્ટે CPM પાસેથી મતદારોની વિગતો માંગી

કેરળમાં 24 લાખ મતદારોનાં નામ ગાયબ હોવાના દાવા બાદ સુપ્રીમ કોર્ટે CPM પાસેથી જરૂરી વિગતો રજૂ કરવા જણાવ્યું હતું. કોર્ટે ખાસ કરીને એવા મતદારોની માહિતી માંગી હતી, જેઓ સમયમર્યાદાના કારણે જરૂરી ફોર્મ સબમિટ કરી શક્યા નહોતા. આ વિગતો માંગવાનો હેતુ ચૂંટણી પંચને આવા કેસોની તપાસ કરવાની તક આપવાનો હતો. મતદારોની માહિતી મળ્યા બાદ ચૂંટણી પંચ જરૂરી તપાસ કરી શકે અને યોગ્ય જણાય ત્યાં સુધારાત્મક પગલાં લઈ શકે તે માટે કોર્ટે આ નિર્દેશ આપ્યો હતો.

મતદારોનાં નામ દૂર કરવાના મુદ્દે ચૂંટણી પંચ પાસેથી જવાબ માંગ્યો

અન્ય એક અરજદાર તરફથી હાજર રહેલા વરિષ્ઠ વકીલ રાજુ રામચંદ્રને પણ કેરળમાં SIRની પ્રક્રિયા દરમિયાન મોટા પાયે મતદારોનાં નામ કાઢી નાખવામાં આવ્યાં હોવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. તેમણે માંગ કરી હતી કે SIRની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થઈ ગઈ હોવા છતાં ચૂંટણી પંચ આ મામલે વિગતવાર સોગંદનામું દાખલ કરે. આ રજૂઆતને ધ્યાનમાં લઈને સુપ્રીમ કોર્ટે ચૂંટણી પંચને સંબંધિત અરજી અને રાજુ રામચંદ્રનની નોંધનો જવાબ આપવાનો નિર્દેશ આપ્યો હતો.

આ પણ વાંચો : આકાશ થયું લોહિયાળ! કુદરતનો ખેલ કે પછી બીજું કંઈ? નજારાને જોઈ સૌ કોઈ આશ્ચર્યચકિત!

મતદારો માટે સુપ્રીમ કોર્ટની સ્પષ્ટતા કેમ મહત્વપૂર્ણ?

સુપ્રીમ કોર્ટની આ સ્પષ્ટતા મતદાર યાદીમાંથી નામ કપાઈ જવાના કારણે ચિંતામાં રહેલા લોકો માટે મહત્વપૂર્ણ છે. SIRની પ્રક્રિયા પૂર્ણ થઈ જાય એટલે મતદાર યાદીમાં કોઈ ફેરફાર થઈ શકે નહીં, એવું નથી. યોગ્ય પ્રક્રિયા દ્વારા નામ ઉમેરવા માટે અરજી કરી શકાય છે. જોકે માત્ર અરજી કરવાથી નામ આપોઆપ ઉમેરાઈ જતું નથી. ચૂંટણી પંચ દ્વારા જરૂરી ચકાસણી અને નિયમો અનુસાર નિર્ણય લેવામાં આવે છે. તેથી જે મતદારોનાં નામ યાદીમાં નથી, તેમણે પોતાની વિગતો તપાસીને ચૂંટણી પંચ સમક્ષ જરૂરી અરજી કરવી જોઈએ. સુપ્રીમ કોર્ટે સમયમર્યાદા લંબાવવાનો ઇનકાર કર્યો હોવા છતાં મતદાર યાદીમાં સુધારા કરવાની પ્રક્રિયા ચાલુ રહી શકે છે, તે વાત સ્પષ્ટ કરી છે.

બધા જ સમાચાર અને અપડેટ્સ મેળવવા માટે પ્લેસ્ટોર/એપ સ્ટોર પર જઇને અથવા આ લાઇન પર ક્લિક કરીને ડાઉનલોડ કરો અમારી લેટેસ્ટ એપ