ન્યૂઝ અપડેટ્સ
VTV / ધર્મ / શરદ પૂર્ણિમાની રાત્રે ચંદ્રપ્રકાશમાં ખીર મૂકતાં પહેલાં જાણી લો આ જરૂરી નિયમો, કયા સમયે રાખવી ખીર?
7 ફોટો ગેલેરી
Last Updated: 12:02 PM, 25 October 2026
1/7
શરદ પૂર્ણિમાની રાત્રે ચંદ્રના પ્રકાશમાં ખીર મૂકવાની પરંપરા છે. ધાર્મિક માન્યતા મુજબ આ રાત્રે ચંદ્રનાં કિરણો અમૃત સમાન હોય છે. આ વર્ષે 25 ઓક્ટોબર રવિવારે શરદ પૂર્ણિમા મનાવવામાં આવી રહી છે. ત્યારે ખીર કયા સમયે મૂકવી, સવારે ક્યારે ઉતારવી અને માતા લક્ષ્મીની પૂજાનો શુભ સમય કયો છે તે જાણી લેવું જરૂરી છે. આ સાથે ખીરને રાતભર રાખતી વખતે કઈ સાવચેતી રાખવી તે પણ જાણી લો.
2/7
શરદ પૂર્ણિમાની રાત્રે ચંદ્રના પ્રકાશમાં ખીર મૂકવાનું વિશેષ મહત્ત્વ છે. પંચાંગની ગણતરી મુજબ 25 ઓક્ટોબર, 2026ના રોજ સવારે લગભગ 11:55 વાગ્યે પૂર્ણિમા તિથિ શરૂ થાય છે, જે 26 ઓક્ટોબરની સવારે લગભગ 9:41 વાગ્યા સુધી રહેશે. પૂર્ણિમાની રાત્રિ 25 ઓક્ટોબરે હોવાથી આ દિવસે ખીર ચાંદનીમાં મૂકવાની પરંપરા નિભાવવામાં આવશે.અમદાવાદમાં 25 ઓક્ટોબરે ચંદ્રોદય સાંજે લગભગ 5:25 વાગ્યે થવાનો અંદાજ છે. ચંદ્રનાં દર્શન થયા પછી ખીરને ચાંદનીમાં મૂકી શકાય છે. જોકે ચંદ્રોદયનો સમય શહેર પ્રમાણે થોડો અલગ હોઈ શકે છે.
ADVERTISEMENT
3/7
શરદ પૂર્ણિમાને કોજાગરી પૂર્ણિમા તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ દિવસે માતા લક્ષ્મીની પૂજાનું વિશેષ મહત્ત્વ છે. ધાર્મિક માન્યતા મુજબ આ રાત્રે માતા લક્ષ્મી પૃથ્વી પર ભ્રમણ કરે છે અને જે ભક્તો જાગીને તેમની આરાધના કરે છે તેમના પર સુખ-સમૃદ્ધિની કૃપા વરસાવે છે.પૂજાના મુહૂર્તની ગણતરી પ્રમાણે અમદાવાદમાં નિશીથ કાળનો સમય 25 ઓક્ટોબરની રાત્રે લગભગ 11:58 વાગ્યાથી 26 ઓક્ટોબરે રાત્રે 12:49 વાગ્યા સુધીનો છે. આ સમયગાળામાં માતા લક્ષ્મીની પૂજા કરી શકાય છે. જોકે પૂજાનો ચોક્કસ સમય સ્થાનિક પંચાંગ અને પરંપરા પ્રમાણે તપાસવો જોઈએ.
4/7
શરદ પૂર્ણિમાની રાત્રે ચંદ્રના પ્રકાશ રાખેલી ખીર સામાન્ય રીતે બીજા દિવસે સવારે ઉતારવામાં આવે છે. ત્યારબાદ સ્નાન કરીને પૂજા કરવામાં આવે છે અને ખીરનો ભગવાનને ભોગ ધરાવી પ્રસાદ તરીકે ગ્રહણ કરવામાં આવે છે.ખીર ઉતારવા માટે દરેક જગ્યાએ એક જ ચોક્કસ સમય નક્કી નથી. ઘણા પરિવારો પોતાની પરંપરા અને સ્થાનિક પંચાંગ પ્રમાણે પૂજા કરે છે. આ વર્ષે પૂર્ણિમા તિથિ 26 ઓક્ટોબરની સવારે લગભગ 9:41 વાગ્યા સુધી રહેવાનો અંદાજ છે. જોકે, ખીર ઉતારવાનો સમય નક્કી કરતી વખતે પરિવારની ધાર્મિક પરંપરાને અનુસરવી જોઈએ.
ADVERTISEMENT
5/7
ખીરને ચંદ્રના પ્રકાશમાં મૂકતી વખતે સ્વચ્છતાનું ધ્યાન રાખવું જરૂરી છે. ખીરને સાફ વાસણમાં રાખો અને ધૂળ, માખી તથા અન્ય જીવજંતુઓથી બચાવવા જાળીવાળા ઢાંકણથી ઢાંકી દો. વાસણને એવી જગ્યાએ રાખો જ્યાં બહારની ગંદકી ખીરમાં ન પડે.ખાસ કરીને હવામાન ગરમ કે ભેજવાળું હોય ત્યારે આખી રાત બહાર રાખેલી ખીર બગડી શકે છે. દૂધમાંથી બનેલી ખીરને લાંબા સમય સુધી સામાન્ય તાપમાને રાખવાથી તેમાં બેક્ટેરિયા વધવાનું જોખમ રહે છે. તેથી ખીરને ચાંદનીમાં મૂકવાની ધાર્મિક પરંપરા નિભાવતી વખતે ખાદ્ય સુરક્ષાનું પણ ધ્યાન રાખો. ખીરની ગુણવત્તા અંગે શંકા હોય તો તેનું સેવન ન કરવું.
6/7
ધાર્મિક માન્યતા મુજબ શરદ પૂર્ણિમાની રાત્રે ચંદ્ર તેની 16 કલાઓથી પરિપૂર્ણ હોય છે. આ રાત્રે ચંદ્રનાં શીતળ કિરણોને અમૃત સમાન માનવામાં આવે છે. આ માન્યતાને કારણે દૂધ અને ચોખામાંથી બનેલી ખીરને ચંદ્રના પ્રકાશમાં મૂકવાની પરંપરા શરૂ થઈ હોવાનું માનવામાં આવે છે. બીજા દિવસે આ ખીર ભગવાનને અર્પણ કરીને પ્રસાદ તરીકે ગ્રહણ કરવામાં આવે છે. કેટલાક પરિવારો ખીરમાં તુલસીનું પાન પણ ઉમેરે છે.કોજાગરી શબ્દ સંસ્કૃતના 'કો જાગર્તિ' શબ્દ પરથી આવ્યો છે, જેનો અર્થ 'કોણ જાગે છે?' એવો થાય છે. આ રાત્રે જાગીને માતા લક્ષ્મીની આરાધના કરવાનું ધાર્મિક મહત્ત્વ છે. પશ્ચિમ બંગાળ અને પૂર્વ ભારતના અનેક વિસ્તારોમાં કોજાગરી લક્ષ્મી પૂજા કરવામાં આવે છે. જ્યારે બ્રજ વિસ્તારમાં શરદ પૂર્ણિમાને ભગવાન શ્રીકૃષ્ણની મહારાસ લીલા સાથે પણ જોડવામાં આવે છે. આ રીતે આ પર્વ માતા લક્ષ્મીની ઉપાસના અને કૃષ્ણભક્તિ બંને સાથે જોડાયેલું છે.
ADVERTISEMENT
7/7
ધર્મને લગતો આ આર્ટિકલ માત્ર અલગ-અલગ મળતી માહિતીને આધારિત છે. નહીં કે તમે તેને સત્ય જ માની લો. કારણ કે ધર્મ દરેકની આસ્થાનો વિષય છે. અહીં આપવામાં આવેલી જાણકારીને અનુસરતા પહેલા ધર્મ કે શાસ્ત્ર આધારિત જ્ઞાન ધરાવનારા વિદ્ધાનોની સલાહ લેવી અતિ આવશ્યક રહેશે. નહીં તો કોઇ મુશ્કેલી સર્જાય તો જવાબદારી vtvgujarati.com નહીં રહે. કારણ કે આ આર્ટિકલ ફક્ત ન્યૂઝના હેતુસર પબ્લિશ કરવામાં આવ્યો છે.
સંકળાયેલા મુદ્દાઓ
ટોપ સ્ટોરીઝ