લોકસભા ચૂંટણી 2024 / પહેલા ચૂંટણીમાં બેલેટ બોક્સ કંઇક આ રીતે તૈયાર કરાતા, એકની કિંમત હતી માત્ર 4 રૂપિયા, જાણો ઇતિહાસ

Lok Sabha Election 2024 : હાલ દેશભરમાં લોકસભાની ચૂંટણીને લઈ તૈયારી ચાલી રહી છે. પણ શું તમને ખબર છે દેશમાં પહેલી લોકસભા ચૂંટણીની તૈયારીઓ ચાલી રહી હતી ત્યારે મતપેટીઓ કેવી રીતે ગોઠવવામાં આવશે તેવો મુદ્દો ઉભો થયો હતો. તેમજ આ બોક્સ કયા માપના રાખવા જોઈએ. ચૂંટણી પંચની ચિંતા એ હતી કે મતપેટી એવી હોવી જોઈએ કે તેની સાથે છેડછાડ ન થઈ શકે. તે જોઈને મતદારોને ચૂંટણી પ્રક્રિયામાં વિશ્વાસ કેળવવો જોઈએ. ઉપરાંત મતપેટીનો ઉપયોગ કરવાની સગવડતા હોવી જોઈએ. 2 લાખથી વધુ મતદાન મથકો માટે લગભગ 20 લાખ મતપેટીઓની જરૂર હતી. તેથી તે ખૂબ ખર્ચાળ ન હોવા જોઈએ તેનું ધ્યાન રાખવું જરૂરી હતું.

બોક્સને લોક કરવાની જરૂર નથી
ચૂંટણી પંચે નક્કી કર્યું હતું કે, તમામ મતપેટીઓ સ્ટીલની બનેલી હશે જે માપણી દ્વારા નક્કી કરવામાં આવશે. બોક્સ એવા હોવા જોઈએ કે અલગ તાળાઓની જરૂર ન હોય. દરેક બોક્સ 8 ઈંચ ઉંચુ, 9 ઈંચ લાંબુ અને 7 ઈંચ પહોળું હોવું જોઈએ. બોક્સ 20 ગેજ સ્ટીલના બનેલા હતા. ડિઝાઈન એવી રાખવામાં આવી હતી કે, બોક્સનો કોઈ ભાગ બહાર ન નીકળે. આનાથી બોક્સને એકસાથે પેક કરવાનું સરળ બન્યું હોત.

કોણે બનાવી હતી ડિઝાઇન ? 
બોક્સ બનાવવા માટે કંપનીઓ પાસેથી ડિઝાઈન અને કિંમતો મંગાવવામાં આવી હતી. મેસર્સ ગોદરેજ એન્ડ બોયસે બોક્સ દીઠ રૂ. 5, ઓલવિન મેટલ્સ લિમિટેડ હૈદરાબાદ રૂ 4 રૂપિયા 15 આના, બેંગો સ્ટીલ ફર્નિચર લિમિટેડ, કલકત્તાએ રૂ. 4 રૂપિયા 6 આના અને ઓરિએન્ટલ મેટલ પ્રેસિંગ વર્ક્સ, બોમ્બે રૂ. 4 રૂપિયા 15 આનાનો ભાવ દર્શાવ્યો હતો. 

વધુ વાંચો: '4 જૂનના રોજ એક નહીં, બે સરકાર રચાશે', હિમાચલને લઇને પૂર્વ CMનો ચોંકાવનારો દાવો

આ સિવાય ઘણી કંપનીઓએ ઉત્તર પ્રદેશ સરકાર વતી પ્રાઇસ ક્વોટસ આપ્યા હતા. તેમાં ઇમ્પિરિયલ સર્જિકલ કંપની લખનૌ, ગણેશદાસ રામગોપાલ એન્ડ સન્સ લખનૌ, પીપલ આયર્ન એન્ડ સ્ટીલ ઇન્ડસ્ટ્રીઝ કાનપુર અને દિલ્હી આયર્ન એન્ડ સ્ટીલ કંપની ગાઝિયાબાદ જેવા એકમોનો સમાવેશ થાય છે. રાજ્યોને ચૂંટણી પંચ દ્વારા નક્કી કરાયેલ ડિઝાઇન મુજબ કોઈપણ એકમમાંથી મતપેટી બનાવવાની સ્વતંત્રતા આપવામાં આવી હતી. પ્રથમ સામાન્ય ચૂંટણીમાં મતપેટી તૈયાર કરવા માટે કુલ 1 કરોડ 22 લાખ 87 હજાર 349 રૂપિયાનો ખર્ચ કરવામાં આવ્યો હતો.

VTV Gujarati Newsની તમામ અપડેટ સૌથી પહેલા મેળ​વ​વા માટે અમારી WhatsApp ચેનલ ફોલો કરો