બ્રેકિંગ ન્યુઝ
Last Updated: 11:30 AM, 11 July 2025
World News: AIDS સામેની લડાઈમાં જ્યાં નવી દવાઓના કારણે દુનિયા જીતની નજીક દેખાઈ રહી હતી, તો હવે અમેરિકાએ અચાનક લીધેલા એક નિર્ણયથી બધી આશાઓ પર પાણી ફરી વળ્યું છે. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ રાષ્ટ્રપતિ બન્યા પછી, અમેરિકાએ HIV કાર્યક્રમો માટે આપવામાં આવતી આંતરરાષ્ટ્રીય સહાય બંધ કરી દીધી છે.
ADVERTISEMENT

સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સંગઠન UNAIDS એ ચેતવણી આપી છે કે જો અમેરિકાના આ ફંડિંગ વળતર ન મળ્યું, તો 2029 સુધીમાં એટલે કે આગામી 4 વર્ષમાં 40 લાખ લોકો મૃત્યુ પામી શકે છે અને સંક્રમણના 60 લાખથી વધુ નવા કેસ નોંધાઈ શકે છે. ચાલો જાણીએ કે અમેરિકાના આ કાર્યક્રમ વિશે, શા માટે તે HIV-AIDS સામેની લડાઈમાં મહત્ત્વપૂર્ણ હતું?
ADVERTISEMENT
20 વર્ષ જૂની યોજના જે અચાનક બંધ થઈ ગઈ
2003 માં, તત્કાલીન યુએસ રાષ્ટ્રપતિ જ્યોર્જ બુશે PEPFAR પ્રોગ્રામ (President’s Emergency Plan for AIDS Relief) શરૂ કર્યો હતો. આ HIV સામે વિશ્વનો સૌથી મોટો વિદેશી સહાય કાર્યક્રમ હતો. તેનાથી અત્યાર સુધીમાં 8 કરોડથી વધુ લોકોનું ટેસ્ટિંગ થયું અને 2 કરોડથી વધુ લોકોને મફત સારવાર પૂરી પાડી છે. એકલા નાઇજીરીયાની વાત કરીએ તો, અહીં 99.9% HIV દવાઓનું બજેટનો PEPFAR દ્વારા જ પૂરું થતું હતું. પરંતુ જાન્યુઆરી 2025 માં, અમેરિકાએ અચાનક વિદેશી સહાય બંધ કરી દીધી, જેના કારણે ક્લિનિક્સ બંધ થઈ ગયા, સપ્લાય ચેઈન અટકી ગઈ અને હજારો કર્મચારીઓની નોકરી જતી રહી.
ADVERTISEMENT

એક નિર્ણયથી હેલ્થ સિસ્ટમ પર આવી આફત
ADVERTISEMENT
UNAIDS રિપોર્ટમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે આ નિર્ણયને કારણે ઘણા દેશોમાં HIV સામે ચાલી રહેલા કાર્યક્રમો બંધ થઈ ગયા છે. ટેસ્ટની ગતિ અટકી ગઈ છે. જાગૃતિ અભિયાનો પર બ્રેક લાગી ગઈ છે અને ઘણી સમુદાય આધારિત સંસ્થાઓ સંપૂર્ણપણે બંધ થઈ ગઈ છે. આનાથી દર્દીઓના જીવન જોખમમાં મુકાયા છે, સાથે જ WHO અને અન્ય એજન્સીઓને પણ આખી સિસ્ટમ ફરીથી ગોઠવવી પડશે.

ADVERTISEMENT
અમેરિકા ફક્ત દવાઓ અને સુવિધાઓ માટે જ પૈસા નહોતું આપતું, પરંતુ તે આફ્રિકન દેશોમાં HIV સંબંધિત ડેટા એકત્રિત કરવામાં પણ સૌથી મોટી ભૂમિકા ભજવી રહ્યું હતું. હવે જ્યારે આ ફંડિંગ બંધ થઈ ગયું છે, તો હોસ્પિટલો અને સરકારી એજન્સીઓ પાસે ન તો દર્દીઓનો ડેટા છે અને ન તો આગળની વ્યૂહરચના ઘડવાના સાધનો છે.
આ પણ વાંચો: ઈરાને ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની સોપારી આપી! મારનારને 870 કરોડનું ઈનામ આપવાની કરી જાહેરાત
ADVERTISEMENT
નવી દવાથી આશા, પણ કિંમત બની રહી છે અવરોધ
આ દરમિયાન, એક નવી HIV વિરોધી દવા Yeztugo એ આશા તો જગાવી છે, કારણ કે તે દર 6 મહિને એક વાર લેવાથી સંક્રમણ અટકાવવામાં 100% અસરકારક સાબિત થઈ છે. યુએસ FDA એ પણ તેને મંજૂરી આપી દીધી છે અને દક્ષિણ આફ્રિકાએ તેને લાગૂ કરવાનો પ્લાન બનાવ્યો છે. પરંતુ સમસ્યા એ છે કે આ દવા બનાવતી કંપની, Gilead એ ગરીબ દેશોને સસ્તા દરે તે આપવાની વાત કરી છે, પરંતુ લેટિન અમેરિકા જેવા મધ્યમ આવક ધરાવતા દેશોને આ લિસ્ટમાંથી બાકાત રાખ્યા છે. આનો અર્થ એ છે કે આ દવા એવા સ્થળોએ પહોંચી શકશે નહીં જ્યાં HIVનું જોખમ વધી રહ્યું છે.
સંકળાયેલા મુદ્દાઓ
Vidhata is the news editor at VTV Digital, highlighting voices and stories that matter.
વધુ વાંચો
સબસ્ક્રાઇબ કરો
દરરોજ નવા સમાચાર મેળવવા માટે VTVGujaratiને સબસ્ક્રાઈબ કરો.