સાયન્સ / 14300 વર્ષ પહેલા પૃથ્વી પર આવ્યું હતું આ ભયંકર તોફાન, ફરીથી એ જ ખતરો મંડરાયો!

લગભગ 14,300 વર્ષ પહેલાં, પૃથ્વી પર અત્યાર સુધીનું સૌથી શક્તિશાળી સૌર વાવાઝોડું આવ્યું હતું. ફિનલેન્ડની ઓલુ યુનિવર્સિટીના વૈજ્ઞાનિકોએ અશ્મિભૂત વૃક્ષોના રિંગ્સમાં રેડિયોકાર્બનની માત્રાનો અભ્યાસ કરીને આ શોધ કરી હતી. આ વાવાઝોડું આજના ટેકનોલોજી આધારિત વિશ્વ માટે મોટો ખતરો ઉભો કરી શકે છે.

સૌર તોફાન શું છે?

જ્યારે સૂર્યમાંથી નીકળતા તીવ્ર ઉર્જા અને ચાર્જ થયેલા કણો (પ્રોટોન) પૃથ્વીના વાતાવરણ સાથે અથડાય છે, ત્યારે તેને સૌર તોફાન કહેવામાં આવે છે. આ કણો પૃથ્વીના ચુંબકીય ક્ષેત્રને વિક્ષેપિત કરે છે અને રેડિયોકાર્બન (કાર્બન-14) નામના કિરણોત્સર્ગી તત્વનું પ્રમાણ વધારે છે. વૈજ્ઞાનિકો આ રેડિયોકાર્બનની મદદથી જૂની વસ્તુઓની ઉંમર શોધી કાઢે છે.

14,300 વર્ષ જૂનું વાવાઝોડું

વૈજ્ઞાનિકોએ જૂના વૃક્ષોના રિંગ્સમાં રેડિયોકાર્બનમાં અસામાન્ય વધારો જોયો. નવા સંશોધનમાં જાણવા મળ્યું છે કે આ 12,350 બીસી (જાન્યુઆરી થી એપ્રિલ) માં આવેલા સૌર તોફાનને કારણે હતું. આ વાવાઝોડું એટલું શક્તિશાળી હતું કે તેણે 2003 ના હેલોવીન સૌર તોફાન કરતાં 500 ગણી વધુ ઉર્જા પૃથ્વી પર મોકલી. તે સમયે, વિશાળ શિકારીઓ યુરોપમાં રહેતા હતા, જેમણે આકાશમાં ઓરોરા બોરેલિસ (ઉત્તરીય લાઇટ્સ) ને ચમકતા જોયા હશે.

અગાઉના સૌર વાવાઝોડા

વૈજ્ઞાનિકોએ અગાઉ પાંચ મોટા સૌર વાવાઝોડાનો અભ્યાસ કર્યો છે, જે 994 એડી, 775 એડી, 663 બીસી, 5259 બીસી અને 7176 બીસીમાં આવ્યા હતા. આમાં સૌથી શક્તિશાળી 775 એડીનું તોફાન હતું, જેનો ઉલ્લેખ જૂના ચીની અને એંગ્લો-સેક્સન દસ્તાવેજોમાં જોવા મળે છે. પરંતુ 12,350 બીસીનું વાવાઝોડું 18% વધુ શક્તિશાળી હતું.